تاریخچه مالیات در جهان و مبانی نظام مالیاتی کانادا (۲)

فصل دوم -تاریخچه مالیات در کانادا

۲-۱ مقدمه
بسیاری از مهاجران تصور می‌کنند مالیات بر درآمد همیشه در کانادا وجود داشته است.در حالی که مالیات بر درآمد کانادا کمتر از ۱۱۰ سال قدمت دارد. تا اوایل قرن بیستم دولت کانادا عمدتاً از طریق تعرفه‌های گمرکی ، عوارض واردات و مالیات‌های غیرمستقیم تأمین مالی می‌شد.

۲-۲ دوران استعمار فرانسه
در دوران فرانسه نو (New France) مالیات‌های محلی برای اداره مستعمرات اخذ می‌شد. منابع اصلی درآمد حکومت عبارت بودند از مالیات زمین ، عوارض تجاری ، مالیات تجارت خز

۲-۳ دوران استعمار بریتانیا
پس از سال ۱۷۶۳ کنترل کانادا به بریتانیا منتقل شد. در این دوره تعرفه‌های گمرکی ، مالیات واردات عوارض مصرفی مهم‌ترین منابع درآمد دولت بودند.

۲-۴ تشکیل کشور کانادا
در سال ۱۸۶۷ کانادا به صورت رسمی تشکیل شد. طبق قانون آمریکای شمالی بریتانیا (British North America Act) ، اختیارات مالیاتی میان دولت فدرال و استان‌ها تقسیم شد. این ساختار هنوز نیز پایه نظام مالیاتی کانادا است.

۲-۵ جنگ جهانی اول و تولد مالیات بر درآمد
در سال ۱۹۱۷ دولت کانادا برای تأمین هزینه‌های جنگ جهانی اول ، قانون مالیات جنگی بر درآمد (War Income Tax Act) را تصویب کرد. دولت اعلام کرد این قانون موقتی است. اما این اقدام موقتی، برخلاف انتظار، بیش از یک قرن دوام آورده است. در این مدت، قوانین مالیاتی از حدود ۱۱ صفحه در سال ۱۹۱۷ به هزاران صفحه در زمان حاضر افزایش یافته‌اند. در سال مالی ۲۰۲۳-۲۰۲۲، دولت کانادا حدود ۴۴۸ میلیارد دلار درآمد کسب کرد. از این مبلغ حدود ۴۶٪ از مالیات بر درآمد اشخاص ،حدود ۲۱٪ از مالیات شرکت‌ها ،حدود ۱۰٪ از GST/HST (مالیات کالا و خدمات و مالیات هماهنگ فروش) و حدود ۶٪ از حق بیمه اشتغال (EI) تأمین شده است.
مالیات‌های شخصی و شرکتی نقش بسیار مهمی در تأمین هزینه‌های مدارس، نیروهای مسلح کانادا، نظام بهداشت و درمان و سایر خدمات عمومی دارند.

۲-۶ نخستین مالیات‌دهندگان
در سال ۱۹۱۷ فقط افراد پردرآمد مشمول مالیات بودند. تقریباً کمتر از ده درصد جمعیت کانادا مالیات بر درآمد پرداخت می‌کردند.

۲-۷ جنگ جهانی دوم
جنگ جهانی دوم باعث گسترش گسترده نظام مالیاتی شد. برای نخستین بار میلیون‌ها کانادایی وارد نظام مالیات بر درآمد شدند.

۲-۸ سیستم کسر مالیات از حقوق
در دهه ۱۹۴۰ سیستم کسر مالیات در مبدأ (Withholding Tax System) ایجاد شد و کارفرمایان موظف شدند مالیات حقوق ، برنامه بازنشستگی کانادا (Canada Pension Plan – CPP) و بیمه اشتغال (Employment Insurance – EI) را از حقوق کارکنان کسر کنند.

۲-۹ سازمان مالیات کانادا
سازمان مالیات کانادا (Canada Revenue Agency – CRA) مسئول وصول مالیات ، حسابرسی مالیاتی ، اجرای قوانین مالیاتی و پرداخت مزایای دولتی است.

۲-۱۰ قانون مالیات بر درآمد
مهم‌ترین قانون مالیاتی کانادا ، قانون مالیات بر درآمد (Income Tax Act – ITA) است. تقریباً تمامی مالیات اشخاص و شرکت‌ها بر اساس این قانون تعیین می‌شود.

مثال شماره ۱– آرتمیس در سال ۲۰۲۶ وارد کانادا می‌شود. او دارای آپارتمان اجاره‌ای در تهران ، حساب بانکی در دبی وسرمایه‌گذاری در بورس کانادا است. پس از مقیم شدن برای مقاصد مالیاتی، ممکن است ملزم به گزارش درآمدهای جهانی خود باشد.
مثال شماره ۲ -امیر صاحب یک شرکت خصوصی تحت کنترل کانادایی (Canadian-Controlled Private Corporation – CCPC) است. شرکت وی اظهارنامه T2 ارائه می‌کند. مالیات شرکتی می‌پردازد.سود سهام توزیع می‌کند. این ساختار نتیجه بیش از یک قرن تکامل قوانین مالیاتی کاناداست.

پرونده واقعی کانادا
Stubart Investments Ltd. v. The Queen (۱۹۸۴) -این پرونده یکی از مهم‌ترین آرای دیوان عالی کانادا در تاریخ مالیات است.
موضوع پرونده -شرکت Stubart ساختاری طراحی کرده بود که مالیات کمتری پرداخت کند.
CRA ادعا کرد هدف اصلی معاملات، کاهش مالیات بوده است. استدلال مؤدی این بود که تمام معاملات واقعی بودند. مستندات قانونی داشتند و مطابق قانون انجام شده بودند.
رأی دیوان عالی کانادا– دادگاه اعلام کرد:مؤدی حق دارد امور خود را به گونه‌ای تنظیم کند که کمترین مالیات قانونی را بپردازد.
اهمیت پرونده -این رأی یکی از پایه‌های اصلی برنامه‌ریزی مالیاتی (Tax Planning) در کانادا محسوب می‌شود.

مثال عملی مرتبط با پرونده -آرتمیس مالک یک شرکت خصوصی است.او می‌تواند حقوق (Salary) دریافت کند. سود سهام (Dividend) دریافت کند. اگر انتخاب وی مطابق قانون باشد، صرف کاهش مالیات موجب غیرقانونی شدن تصمیم او نمی‌شود.

اشتباهات رایج مهاجران
اشتباه اول -تصور اینکه فقط درآمد کانادایی مشمول مالیات است.
اشتباه دوم -عدم نگهداری مدارک دارایی‌های قبل از مهاجرت.
اشتباه سوم -اشتباه گرفتن اقامت مهاجرتی با اقامت مالیاتی.

نکات کلیدی فصل:
✓ مالیات بر درآمد کانادا در سال ۱۹۱۷ ایجاد شد.
✓ هدف اولیه آن تأمین هزینه‌های جنگ جهانی اول بود.
✓ سازمان مالیات کانادا (CRA) مسئول اجرای قوانین مالیاتی است.
✓ قانون مالیات بر درآمد (ITA) مهم‌ترین قانون مالیاتی کاناداست.
✓ مهاجران باید از همان سال ورود، وضعیت اقامت مالیاتی خود را بررسی کنند.

تاریخچه مالیات در جهان و مبانی نظام مالیاتی کانادا – بخش ۱