صنعت فوتبال؛ از کشف استعداد تا قرارداد

صنعت فوتبال؛ از کشف استعداد تا قرارداد، ارزش‌گذاری، حسابداری و درآمدهای بازیکنان

غلامحسین دوانی؛ پژوهشگر سیاسی – اقتصادی

مقدمه:
فوتبال در گذشته بیشتر به‌عنوان یک ورزش، سرگرمی عمومی و عامل ایجاد هیجان اجتماعی شناخته می‌شد؛ اما امروز فوتبال حرفه‌ای یک صنعت بین‌المللی چندلایه است که باشگاه‌ها، بازیکنان، مربیان، مدیران ورزشی، استعدادیاب‌ها، شرکت‌های رسانه‌ای، تولیدکنندگان پوشاک، اسپانسرها، شبکه‌های تلویزیونی، شرکت‌های بیمه، وکلا، حسابداران، مدیران برنامه، سرمایه‌گذاران و سیاست بازان را به یکدیگر متصل می‌کند.
وقتی کتاب «فوتبال علیه دشمن» به قلم سایمون کوپر در سال ۲۰۰۳ منتشر و زوایای پنهان بازی فوتبال آشکارگردید، مشخص شد فوتبال نه تنها یک ورزش بی طرف نیست که کاملا جهت دار است و بعدها آقای مسی با پابوسی کنیسه یهودیان در اورشلیم نشان داد ورزشکاران هم برخلاف اظهار بی طرفی همیشه در یک طرف صف جهانی هستند یا با مردم یا علیه مردم؟!

این کتاب حاصل سفر نویسنده به کشورهای گوناگون و بررسی رابطه فوتبال با سیاست، قدرت، هویت ملی، جنگ، دیکتاتوری و فرهنگ عمومی است. کوپر برای نگارش آن به ۲۲ کشور سفر کرد و نشان داد فوتبال صرفاً یک ورزش یا سرگرمی نیست، بلکه می‌تواند آینه‌ای از ساختار اجتماعی و سیاسی هر جامعه باشد.
پیام مرکزی کتاب این است که هر کشور، فوتبال را متناسب با تاریخ، فرهنگ، نظام سیاسی و روحیه مردم خود بازی و تماشا می‌کند. تیم ملی و باشگاه‌های فوتبال در بسیاری از جوامع، نماد کشور، طبقه اجتماعی، قومیت، مذهب یا اعتراض سیاسی‌اند. کوپر نشان می‌دهد که فوتبال گاهی مردم را متحد می‌کند، گاهی اختلاف‌های قدیمی را تشدید می‌کند و گاهی به ابزاری برای حکومت‌ها تبدیل می‌شود. کتاب مستندا نشان می دهد دیکتاتورها و حکومت‌های نظامی معمولاً تلاش می‌کنند از موفقیت‌های فوتبالی برای کسب محبوبیت و منحرف‌کردن توجه مردم از مشکلات اقتصادی و سیاسی استفاده کنند. نمونه مهم کتاب، جام جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین است. حکومت نظامی آرژانتین می‌خواست قهرمانی تیم ملی را نشانه قدرت، وحدت و موفقیت حکومت جلوه دهد؛ اما شادی مردم از پیروزی تیم ملی الزاماً به معنای حمایت از نظامیان نبود. کوپر نتیجه می‌گیرد که حکومت‌ها معمولاً قدرت فوتبال در تثبیت دائمی حکومت را بیش از اندازه ارزیابی می‌کنند.

فوتبال و هویت ملی
در بسیاری از کشورها، تیم ملی نماینده تصوری است که مردم از خود و کشورشان دارند. پیروزی تیم ملی باعث افزایش غرور ملی می‌شود و شکست آن گاهی مانند شکست سیاسی یا تاریخی احساس می‌شود.
نویسنده معتقد است سبک بازی یک تیم نیز می‌تواند بازتاب فرهنگ آن کشور باشد: بعضی تیم‌ها منظم، محتاط و سازمان‌یافته‌اند و بعضی دیگر خلاق، فردگرا یا احساسی بازی می‌کنند.بطورمشخص کشور هائیتی در حالی به جام جهانی رسیده که بخش بزرگی از این کشور در کنترل باندهای مسلح است، تیم ملی‌اش پنج سال است بازی خانگی برگزار نکرده و حتی ورزشگاه اصلی پایتخت به تصرف گروه‌های مسلح درآمده است. با این حال، فوتبال برای بسیاری از هائیتیایی‌ها چیزی فراتر از یک ورزش است؛ نمادی از امید در کشوری که سال‌ها با فقر، خشونت و بحران سیاسی دست‌وپنجه نرم کرده است.
ستاره این تیم، داکنز نازون، مهاجم استقلال تهران و بهترین گلزن تاریخ تیم ملی هائیتی است. او می‌گوید پوشیدن پیراهن هائیتی فقط یک مسابقه فوتبال نیست، بلکه نمایندگی کشوری است که نخستین جمهوری مستقل سیاه‌پوستان جهان را بنا کرد. بسیاری از بازیکنان این تیم در خارج از هائیتی متولد شده‌اند و بعضی حتی هرگز به این کشور نرفته‌اند، اما جام جهانی فرصتی برای پیوند دوباره آنها با ریشه‌هایشان شده است.جالب ان که شور صعود به جام جهانی چنان فراگیر بوده که حتی رهبران باندهای مسلح نیز در جشن‌های خیابانی شرکت کرده‌اند. یک روزنامه‌نگار هائیتیایی می‌گوید همه رهبران باندها عاشق فوتبال‌اند.

فوتبال و جنگ
عنوان کتاب به این واقعیت اشاره دارد که فوتبال می‌تواند شکل نمادین و کم‌خطرتر دشمنی میان ملت‌ها باشد. مسابقه میان دو کشور گاهی جایگزینی برای جنگ است؛ اما در شرایطی دیگر، رقابت فوتبالی می‌تواند اختلاف‌های قومی و سیاسی را شدیدتر کند. بنابراین فوتبال ذاتاً نه صلح‌آفرین است و نه جنگ‌آفرین؛ اثر آن به شرایط جامعه و نحوه استفاده سیاست‌مداران، رسانه‌ها و هواداران بستگی دارد.

فوتبال و قومیت و مذهب
باشگاه‌های فوتبال در بعضی کشورها نماینده گروه‌های مذهبی، قومی یا طبقاتی‌اند. هواداری از یک باشگاه فقط انتخاب ورزشی نیست، بلکه می‌تواند نشانه تعلق خانوادگی، مذهبی، سیاسی یا منطقه‌ای باشد.
در چنین جوامعی، شهرآوردها و رقابت‌های باشگاهی گاهی اختلاف‌های تاریخی مردم را دوباره زنده می‌کنند.

فوتبال و کمونیسم
کوپر وضعیت فوتبال در کشورهای بلوک شرق و شوروی سابق را بررسی می‌کند. در این کشورها، باشگاه‌ها اغلب به ارتش، پلیس، کارخانه‌ها یا سازمان‌های دولتی وابسته بودند.هواداری از بعضی تیم‌ها می‌توانست شکلی از مخالفت غیرمستقیم با حکومت باشد. ورزشگاه جایی بود که مردم می‌توانستند احساسات و اعتراض‌هایی را بیان کنند که در فضای سیاسی امکان بیان آن‌ها وجود نداشت.

فوتبال و طبقات اجتماعی
نویسنده نشان می‌دهد که باشگاه‌ها در بسیاری از کشورها ریشه طبقاتی دارند. بعضی باشگاه‌ها متعلق به کارگران، بعضی نماینده طبقه مرفه و بعضی وابسته به مهاجران یا اقلیت‌ها هستند.
هرچند فوتبال حرفه‌ای به صنعتی بزرگ تبدیل شده، تعلق طبقاتی و محلی باشگاه‌ها همچنان در حافظه هواداران باقی مانده است.

فوتبال در آفریقای جنوبی
در دوران آپارتاید، فوتبال یکی از مهم‌ترین ورزش‌های اکثریت سیاه‌پوست بود. زمین فوتبال به مکانی برای حفظ هویت، همبستگی و مقاومت اجتماعی تبدیل شد.
این بخش نشان می‌دهد که فوتبال می‌تواند در جامعه‌ای نابرابر، فضایی برای گردهمایی محرومان و بیان غیرمستقیم اعتراض باشد.

فوتبال در آمریکا
کوپر بررسی می‌کند که چرا فوتبال مردان برخلاف بسیاری از نقاط جهان، مدت‌ها در ایالات متحده محبوبیت محدودی داشت. سلطه ورزش‌هایی مانند فوتبال آمریکایی، بیسبال و بسکتبال و همچنین ساختار فرهنگی و تجاری ورزش آمریکا از دلایل این وضعیت بود. در عین حال، فوتبال در میان مهاجران، جوانان و زنان رشد بیشتری پیدا کرد.

فوتبال و رسانه
تلویزیون و رسانه‌ها فوتبال را از یک بازی محلی به کالایی جهانی تبدیل کردند. باشگاه‌ها و بازیکنان مشهور به برندهای بین‌المللی تبدیل شدند و مسابقات بزرگ میلیاردها بیننده پیدا کردند.
اما جهانی‌شدن فوتبال ممکن است فاصله باشگاه‌ها را از هواداران محلی افزایش دهد و منافع تجاری را بر سنت‌ها و هویت تاریخی باشگاه‌ها مقدم کند.
کتاب نشان می‌دهد فوتبال قادر نیست به‌تنهایی یک حکومت را نجات دهد، جنگی را متوقف کند یا مشکلات اقتصادی را از بین ببرد. بااین‌حال، فوتبال نیروی اجتماعی بسیار قدرتمندی است که احساسات پنهان مردم را آشکار می‌کند.

فوتبال و سیاست:
فوتبال در رژیم‌های دیکتاتوری ابزاری قدرتمند برای پروپاگاندا، انحراف اذهان عمومی و مشروعیت‌بخشی است. حاکمان مستبد از محبوبیت این ورزش برای کنترل توده‌ها، نمایش قدرت ملی و سرپوش گذاشتن بر ناکامی‌های سیاسی و اقتصادی بهره برداری می‌کنند.ابزارهای اعمال نفوذ دیکتاتورها در فوتبال پروپاگاندای سیاسی: استفاده از میزبانی تورنمنت‌های بزرگ مانند جام جهانی برای تطهیر چهره بین‌المللی رژیم.کنترل باشگاه‌ها: حمایت مالی یا تصاحب تیم‌های محبوب توسط خانواده‌های حاکم یا نهادهای امنیتی.
حواس‌پرتی توده‌ای: بهره‌گیری از هیجان مسابقات برای فراموشی بحران‌های اجتماعی و اعتراضات مردمی (سیاست نان و سرگرمی).نمایش اقتدار: تلاش برای قهرمانی تیم ملی به عنوان نمادی از برتری نژادی، ایدئولوژیک یا مدیریتی رژیم.نمونه‌های تاریخی برجسته ایتالیای فاشیست (بنیتو موسولینی) که استفاده از جام جهانی ۱۹۳۴ برای تبلیغ عظمت فاشیسم و تحت فشار گذاشتن تیم ملی برای پیروزی به هر قیمت و درآرژانتین (حکومت نظامی ۱۹۷۸) که میزبانی و قهرمانی در جام جهانی در سایه دیکتاتوری نظامی و نقض شدید حقوق بشر برای بهبود چهره خونین حکومت بود .در اسپانیا (ژنرال فرانکو) نیز حاکمیت با اعمال نفوذ سیاسی در باشگاه‌های بزرگ مانند رئال مادرید برای ترویج ایدئولوژی ملی‌گرایی مرکزی در برابر هویت‌های محلی (مانند بارسلونا) بعمل آورد و یا در برزیل در دوران دیکتاتوری نظامی، نظامیان فاشیست با ترفندهای مختلف تلاش سیستماتیک برای مصادره موفقیت‌های تیم ملی در دهه ۷۰ میلادی به نفع ثبات و قدرت رژیم حاکم را اعمال کردند و یا برندگان دستوری مسابقات فوتبال در کشورهای باصطلاح کمونیستی و برگزاری مسابقات جام جهانی در قطر که امروزه عیان شده حضرت اینفانتینو و فیفا ارقام بس نجومی را بابت اینکاردریافت داشته اند و درحال حاضر نیز رئیس فیفا در قطر سکونت گزیده است ؟!.
همه موارد فوق و مستندات نشان میدهند که ورزش فوتبال از آغاز روی لبه سیاست قرارداشته است از موسولینی که در جریان جنگ دوم تلاش نمود تیم ایتالیا را ملبس به سیاه جامگان فاشیست روانه میدان کند تا هیتلر که درآرزوی قهرمانی آلمان بود و دیکتاتورمعروف آرژانتین که پیروزی تیم ملی آرژانتین به رهبری مارادونا را پیروزی حکومت نظامی می دانست و تا ترامپ که تلاش نمود با اعمال نفوذ و مطیع کردن رئیس فیفا تیم امریکا را روانه فینال نماید و باعث شد اینفانتینو بی طرفی فیفا را برای عدم اعمال کارت قرمز به بازیکن تیم امریکا زیرپا نهد و حتی برای خوش آمد ترامپ اورا کاندیدای اولین جایزه صلح فیفا نمایدو مسافرت حضرت آقای مسی مشهورترین فوتبالیست جهان به اورشلیم و زیارت دیوار ندبه – که باعث بدنامی وی و یکی از دلایل رویکرد مثبت افکار عمومی و فوتبال دوستان به باخت آرژانتین بود- همه و همه موید سیاسی بودن فوتبال است . در همین رابطه پس از پایان جام جهانی ۵۰ نفر از نمایندگان پارلمان اروپا با حمایت از شکایت یک سازمان حقوق بشری، از کمیته اخلاق فدراسیون بین‌المللی فوتبال (فیفا) خواستند درباره تصمیم جیانی اینفانتینو برای ایجاد جایزه سالانه صلح فیفا و اهدای نخستین دوره آن به دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری آمریکا تحقیق کند.️ طبق گزارش نشریه پولیتیکو، ۵۰ نفر از نمایندگان پارلمان اروپا خواستار آن شده‌اند که فدراسیون بین‌المللی فوتبال درباره احتمال نقض مقررات مربوط به بی‌طرفی سیاسی از سوی جیانی اینفانتینو رئیس این نهاد، تحقیق کند.
مهم‌ترین نتیجه کتاب این است که برای شناخت یک جامعه، گاهی باید ورزشگاه‌ها، باشگاه‌ها و رفتار هواداران آن را بررسی کرد، نه فقط پارلمان و رسانه‌های رسمی را.
فوتبال در این کتاب نوعی آینه است؛ آینه‌ای که ملی‌گرایی، ترس، امید، تبعیض، قدرت، مقاومت و آرزوهای مردم را منعکس می‌کند. به همین دلیل، «فوتبال علیه دشمن» بیش از آنکه کتابی درباره نتایج مسابقات باشد، اثری درباره سیاست و جامعه‌شناسی جهان معاصر است. این کتاب نخستین اثر مهم کوپر بود و جایزه کتاب ورزشی سال ویلیام هیل را نیز دریافت کرد. اگرچه شاخص توسعه انسانی عامل اصلی برد و باخت تیم هایورزشی نیست اما بدنیست بدانیم که شاخص توسعه انسانی( HDI) که از برآیند سه متغیر امید به زندگی، آموزش و درآمد سرانه محاسبه می‌شود.این شاخص برای اسپانیا ۰.۹۱۸ ثبت شده، در حالی که این رقم برای آرژانتین ۰.۸۶۵ است. از همین‌رو رتبه اسپانیا در توسعه انسانی ۲۸ و رتبه آرژانتین ۴۷ است. به این ترتیب در این شاخص هم کشور مسی از کشور یامال عقب‌تر است. با این‌حال در نرخ فقر براساس خط فقر ۳ دلاری فاصله دو کشور اندک بوده و نرخ فقر اسپانیا ۰.۸ درصد و آرژانتین برابر با ۱ درصد برآورد شده است.
در فوتبال حرفه‌ای، بازیکن فقط فردی نیست که در زمین مسابقه بازی می‌کند. او هم‌زمان می‌تواند:
نیروی انسانی باشگاه باشد؛ موضوع یک قرارداد استخدامی قرار گیرد؛ دارای حق ثبت ورزشی باشد؛ برای باشگاه منافع اقتصادی آینده ایجاد کند؛موضوع انتقال، قرض‌دادن یا تمدید قرارداد باشد؛ یک برند تبلیغاتی مستقل محسوب شود؛ از شبکه‌های اجتماعی درآمد کسب کند؛ تحت پوشش انواع بیمه‌های تخصصی قرار گیرد و در صورت انتقال، سود یا زیان قابل‌توجهی برای باشگاه ایجاد کند.
به همین دلیل، صنعت فوتبال را نمی‌توان فقط از زاویه فنی بررسی کرد. برای شناخت کامل این صنعت باید ابعاد ورزشی، مالی، حسابداری، حقوقی، بیمه‌ای، تجاری و انسانی آن را در کنار یکدیگر قرار داد.

بخش اول: ساختار اقتصادی صنعت فوتبال
۱. منابع اصلی درآمد باشگاه‌های فوتبال -باشگاه‌های حرفه‌ای معمولاً از چند منبع اصلی درآمد کسب می‌کنند:
درآمد روز مسابقه -این درآمد شامل فروش بلیت، جایگاه‌های ویژه، بسته‌های پذیرایی، پارکینگ، فروش غذا و نوشیدنی، تور ورزشگاه و سایر خدمات مرتبط با مسابقه است.
حق پخش تلویزیونی و دیجیتال -در لیگ‌های بزرگ، حق پخش یکی از مهم‌ترین منابع درآمد باشگاه‌هاست. شبکه‌های تلویزیونی، پلتفرم‌های اینترنتی و سرویس‌های پخش آنلاین برای نمایش مسابقات مبلغ قابل‌توجهی پرداخت می‌کنند.
اسپانسرینگ و تبلیغات -باشگاه‌ها ممکن است از راه‌های تبلیغ روی پیراهن؛نام‌گذاری ورزشگاه؛تبلیغات محیطی؛ مشارکت با بانک‌ها، شرکت‌های هواپیمایی و خودروسازان؛ قرارداد با تولیدکنندگان لباس و تجهیزات ورزشی؛تبلیغات در رسانه‌های اجتماعی و فروش کالاهای هواداری درآمد کسب کنند. علاوه براین موارد فروش پیراهن، شال، کلاه، کفش، توپ، لوازم یادبود و محصولات دارای نشان باشگاه یکی دیگر از منابع درآمد است.
انتقال بازیکن -باشگاه ممکن است بازیکنی را با مبلغی خریداری کند، او را پرورش دهد و سپس با مبلغ بالاتری به باشگاه دیگر انتقال دهد.
جوایز مسابقات -حضور در لیگ‌های داخلی، جام‌های حذفی، لیگ قهرمانان قاره‌ای، جام باشگاه‌های جهان و سایر تورنمنت‌ها می‌تواند برای باشگاه درآمد ایجاد کند.
آکادمی فوتبال -آکادمی‌های حرفه‌ای فقط مرکز آموزش نیستند. آنها ممکن است بازیکنانی را پرورش دهند که بعدها وارد تیم اصلی شوند یا با دریافت حق آموزش و مبلغ انتقال به باشگاه‌های دیگر بروند.

بخش دوم: چگونه بازیکنان خوب شناسایی می‌شوند؟
۲. استعدادیابی سنتی -در روش سنتی، استعدادیاب یا Scout مسابقات را از نزدیک مشاهده می‌کند. او تنها به گل‌زدن یا حرکات نمایشی توجه ندارد، بلکه رفتار بازیکن را در شرایط مختلف بررسی می‌کند. موارد مهم در ارزیابی عبارت‌اند از:«کیفیت کنترل توپ؛ سرعت تصمیم‌گیری؛نحوه حرکت بدون توپ؛ قدرت بدنی؛سرعت و شتاب؛ درک تاکتیکی؛ حفظ تمرکز؛ واکنش پس از اشتباه؛ رفتار با داور، مربی و هم‌تیمی‌ها؛ توانایی بازی تحت فشار و ثبات عملکرد.
ممکن است بازیکنی در یک مسابقه گل نزند، اما از نظر جای‌گیری، پرس، ایجاد فضا و مشارکت تاکتیکی بهترین بازیکن میدان باشد.
۳. استعدادیابی داده‌محور -باشگاه‌های حرفه‌ای امروز از داده‌های آماری و ویدئویی استفاده می‌کنند. برای نمونه، عملکرد بازیکن بر اساس شاخص‌هائی نظیر تعداد دقایق بازی؛گل و پاس گل؛ شوت در چارچوب؛ موقعیت گل ایجادشده؛ پاس‌های کلیدی؛ درصد پاس صحیح؛ قطع توپ؛دوئل‌های موفق؛ میزان دوندگی؛ سرعت نهایی؛ فشار روی حریف؛ اشتباهات منجر به موقعیت یا گل؛ شاخص گل مورد انتظار؛ شاخص پاس گل مورد انتظار تحلیل می‌شود.
داده‌ها باید در بستر مناسب تفسیر شوند. برای مثال، تعداد گل یک مهاجم در لیگ ضعیف را نمی‌توان بدون تعدیل کیفیت رقابت با تعداد گل مهاجمی در یک لیگ قدرتمند مقایسه کرد.
۴. بررسی شخصیت بازیکن -استعداد فنی به‌تنهایی برای موفقیت کافی نیست. باشگاه‌ها معمولاً مواردی همچون نظم شخصی؛ سابقه غیبت یا تأخیر؛ نحوه زندگی؛ توانایی یادگیری زبان؛ سازگاری فرهنگی؛ سابقه درگیری یا تخلف انضباطی؛ روابط خانوادگی؛ رفتار در شبکه‌های اجتماعی؛ واکنش به نیمکت‌نشینی و توانایی تحمل فشار رسانه‌ای بررسی می‌کنند. گاهی یک بازیکن از نظر فنی فوق‌العاده است، اما رفتار غیرحرفه‌ای او می‌تواند برای باشگاه هزینه‌ای بیشتر از ارزش ورزشی‌اش ایجاد کند.
۵. آزمایش پزشکی پیش از قرارداد -پیش از تکمیل انتقال، بازیکن معمولاً تحت آزمایش پزشکی قرار می‌گیرد. این بررسی ممکن است شامل مواردی نظیر سابقه آسیب‌دیدگی؛وضعیت زانو، مچ، کمر و عضلات؛آزمایش قلب؛آزمایش خون؛ بررسی قدرت و تعادل عضلانی؛ ارزیابی احتمال آسیب مجدد و بررسی تصاویر پزشکی قبلی باشد.
قبولی در آزمایش پزشکی الزاماً به این معنا نیست که بازیکن هیچ مشکلی ندارد. باشگاه می‌خواهد بداند خطر پزشکی بازیکن در مقایسه با مبلغ قرارداد قابل‌قبول است یا خیر.

بخش سوم: نحوه قیمت‌گذاری بازیکنان
۶. تفاوت ارزش بازیکن با مبلغ انتقال -«ارزش بازیکن» با «مبلغ انتقال» یکسان نیست. ارزش بازیکن یک برآورد اقتصادی است؛ اما مبلغ انتقال نتیجه مذاکره میان باشگاه فروشنده و باشگاه خریدار است. ممکن است ارزش تحلیلی یک بازیکن ۳۰ میلیون دلار باشد، اما به دلیل نیاز فوری خریدار یا مخالفت فروشنده، انتقال با ۴۵ میلیون دلار انجام شود.
۷. عوامل اصلی قیمت‌گذاری
سن بازیکن -بازیکن جوان‌تر معمولاً فرصت بیشتری برای رشد و فروش مجدد دارد. بااین‌حال، سن به‌تنهایی تعیین‌کننده نیست. یک بازیکن ۳۲ ساله باتجربه ممکن است برای تیمی که به دنبال موفقیت فوری است بسیار ارزشمند باشد.
مدت باقی‌مانده قرارداد -هرچه مدت بیشتری از قرارداد بازیکن باقی مانده باشد، قدرت چانه‌زنی باشگاه بیشتر است. بازیکنی که فقط شش ماه از قراردادش باقی مانده، ممکن است به‌زودی آزاد شود و باشگاه خریدار حاضر نباشد مبلغ بالایی پرداخت کند.
پست بازی -مهاجمان گل‌زن و هافبک‌های خلاق معمولاً بازار گران‌تری دارند؛ اما کمبود مدافعان، دروازه‌بانان یا هافبک‌های دفاعی باکیفیت نیز می‌تواند ارزش آنها را افزایش دهد.
عملکرد آماری -تعداد گل، پاس گل و دقایق بازی مهم است؛ اما باید کیفیت لیگ، نقش تاکتیکی و ثبات عملکرد نیز بررسی شود.
تجربه بین‌المللی -حضور در تیم ملی، جام جهانی، جام ملت‌ها و مسابقات باشگاهی بین‌المللی می‌تواند ارزش بازیکن را افزایش دهد.
وضعیت پزشکی -تعداد و شدت آسیب‌ها، مدت دوری از مسابقات و احتمال عود آسیب از عوامل مهم قیمت‌گذاری هستند.
قابلیت تجاری -بعضی بازیکنان علاوه بر ارزش فنی، قدرت تجاری بالایی دارند. آنها ممکن است موجب فروش بیشتر پیراهن، افزایش دنبال‌کنندگان باشگاه و جذب اسپانسر شوند.
ملیت و مقررات لیگ -محدودیت بازیکنان خارجی، مقررات مربوط به بازیکنان بومی، مجوز کار و سهمیه‌های لیگ می‌تواند بر قیمت اثر بگذارد.
رقابت میان خریداران -هرگاه چند باشگاه هم‌زمان خواهان یک بازیکن باشند، قیمت انتقال ممکن است به‌سرعت افزایش یابد.
شرایط مالی فروشنده -اگر باشگاه فروشنده با بحران نقدینگی روبه‌رو باشد، ممکن است بازیکن را زیر ارزش تخمینی بفروشد.

بخش چهارم: ساختار مبلغ انتقال
مبلغ انتقال همیشه یک عدد ثابت و نقدی نیست. قرارداد انتقال ممکن است شامل اجزائی مثل مبلغ نقدی اولیه؛اقساط سالانه؛ پاداش بر اساس تعداد بازی؛ پاداش گل یا پاس گل؛پاداش قهرمانی؛ مبلغ اضافی در صورت صعود به مسابقات بین‌المللی؛ درصدی از انتقال بعدی؛ حق تقدم خرید بازیکن دیگر؛پرداخت مشروط به تمدید قرارداد؛ هزینه مدیر برنامه؛ حق آموزش؛ سهم همبستگی و هزینه‌های حقوقی و ثبت می باشد.
فیفا «حق آموزش» و «سهم همبستگی» را دو سازوکار اصلی برای پاداش‌دادن به باشگاه‌هایی معرفی می‌کند که در آموزش و پرورش بازیکنان نقش داشته‌اند. این مبالغ از طریق ساختارهایی مانند گذرنامه الکترونیکی بازیکن و FIFA Clearing House شناسایی و توزیع می‌شوند.

بخش پنجم: انتقال دائم، قرضی و بازیکن آزاد
۸. انتقال دائم -در انتقال دائم، باشگاه قبلی با خاتمه یا آزادسازی رابطه قراردادی موافقت می‌کند و بازیکن پس از امضای قرارداد جدید، برای باشگاه خریدار ثبت می‌شود. در انتقال بین‌المللی، صدور گواهی انتقال بین‌المللی یا ITC اهمیت دارد. مقررات فیفا مقرر می‌کند بازیکن ثبت‌شده در یک فدراسیون، اصولاً زمانی می‌تواند در فدراسیون جدید ثبت شود که فدراسیون جدید گواهی انتقال بین‌المللی را دریافت کرده باشد.
۹. قرارداد قرضی -در قرارداد قرضی، بازیکن برای مدت معین در باشگاه دیگری بازی می‌کند، اما رابطه مالکیت حق ثبت یا قرارداد اصلی ممکن است با باشگاه مادر باقی بماند. قرض می‌تواند به اشکال قرض رایگان؛ قرض با پرداخت مبلغ؛ قرض همراه با اختیار خرید؛ قرض همراه با تعهد خرید؛تقسیم حقوق بازیکن میان دو باشگاه و پاداش بر اساس تعداد بازی باشد.
۱۰. بازیکن آزاد-وقتی قرارداد بازیکن پایان می‌یابد، او ممکن است بدون پرداخت مبلغ انتقال به باشگاه جدید بپیوندد. بااین‌حال، انتقال آزاد واقعاً بدون هزینه نیست؛ زیرا باشگاه جدید ممکن است مجبور به پرداخت مواردی همچون پاداش امضا؛دستمزد بالاتر؛کمیسیون مدیر برنامه؛ پاداش وفاداری؛هزینه حقوقی؛حق آموزش در شرایط مقررباشد.

بخش ششم: ثبت بازیکنان در صورت‌های مالی
۱۱. آیا خود بازیکن دارایی باشگاه است؟-از نظر حسابداری، بهتر است گفته نشود «انسان دارایی باشگاه است». آنچه ممکن است در صورت‌های مالی شناسایی شود، هزینه تحصیل «حق ثبت بازیکن» یا Player Registration Right است، نه مالکیت بر شخص بازیکن.
استاندارد IAS ۳۸ درباره دارایی‌های نامشهود، حق ثبت حاصل از قرارداد استخدامی و ثبت بازیکن در سامانه انتقال را به‌عنوان موضوع قابل بررسی حسابداری مطرح می‌کند. تفسیر رسمی IFRS نیز توضیح می‌دهد که باشگاه ممکن است مخارج تحصیل حق ثبت بازیکن را به‌عنوان دارایی نامشهود شناسایی کند.
۱۲. بهای تمام‌شده حق ثبت بازیکن -بهای تمام‌شده ممکن است شامل مواردی چون مبلغ ثابت انتقال؛مبالغ احتمالی که معیار شناسایی حسابداری را دارند؛هزینه‌های مستقیم حقوقی؛هزینه‌های مستقیم ثبت؛کمیسیون‌های مستقیماً مرتبط با تحصیل حق و سایر مخارج مستقیم لازم برای تکمیل انتقال باشد.
حقوق و پاداش‌های جاری بازیکن معمولاً هزینه دوره‌ای استخدام محسوب می‌شوند و نباید بدون مبنای معتبر به بهای دارایی اضافه شوند.
۱۳. مثال ثبت اولیه -فرض کنیم باشگاه رئال مادرید بازیکنی را با شرایط زیر خریداری کند:
مبلغ انتقال: ۲۰ میلیون دلار؛
هزینه حقوقی و ثبت مستقیم: یک میلیون دلار؛
مدت قرارداد: چهار سال.
ازمنظر حسابداری بهای تمام‌شده اولیه حق ثبت بازیکن برابر ۲۱ میلیون دلار خواهد بود و ثبت ساده حسابداری نیز عبارتنداز:
بدهکار: دارایی نامشهود ـ حق ثبت بازیکن، ۲۱ میلیون دلار
بستانکار: وجه نقد یا حساب پرداختنی، ۲۱ میلیون دلار

بخش هفتم: استهلاک سالانه بازیکن
۱۴. نحوه محاسبه استهلاک -اگر عمر مفید حق ثبت بازیکن چهار سال و ارزش باقیمانده آن صفر فرض شود، استهلاک خط مستقیم سالانه چنین خواهد بود:
۲۱ میلیون دلار ÷ ۴ سال = ۵٫۲۵ میلیون دلار در سال.
بنابراین ارزش دفتری دارایی در پایان هر سال تقریباً به شرح زیر خواهد بود:
ابتدای قرارداد: ۲۱ میلیون دلار؛
پایان سال اول: ۱۵٫۷۵ میلیون دلار؛
پایان سال دوم: ۱۰٫۵ میلیون دلار؛
پایان سال سوم: ۵٫۲۵ میلیون دلار؛
پایان سال چهارم: صفر.
این استهلاک به معنی کاهش قطعی ارزش بازار بازیکن نیست. ممکن است بازیکن در بازار گران‌تر شود، اما ارزش دفتری او طبق سیاست حسابداری و مدت قرارداد کاهش یابد.
۱۵. تمدید قرارداد -اگر پس از دو سال قرارداد بازیکن تمدید شود، باشگاه باید عمر مفید باقیمانده دارایی را بازنگری کند.
در مثال بالا، پس از دو سال ارزش دفتری ۱۰٫۵ میلیون دلار است. اگر قرارداد برای سه سال دیگر تمدید شود و دوره باقی‌مانده در مجموع پنج سال شود، ارزش دفتری باقیمانده معمولاً بر مبنای عمر مفید بازنگری‌شده تخصیص داده می‌شود.
۱۶. کاهش ارزش -اگر بازیکن دچار آسیب شدید شود، از ترکیب اصلی کنار گذاشته شود یا توانایی ایجاد منافع اقتصادی مورد انتظار کاهش یابد، ممکن است نشانه‌ای برای آزمون کاهش ارزش وجود داشته باشد.
نکته مهم آن که کاهش ارزش با استهلاک متفاوت است. زیرا استهلاک، تخصیص منظم بهای دارایی طی عمر مفید است ولی کاهش ارزش، شناسایی افت غیرعادی و قابل‌توجه ارزش بازیافتنی است.
۱۷. بازیکن پرورش‌یافته در آکادمی -یکی از تفاوت‌های مهم حسابداری با بازار این است که ارزش بازار بازیکن آکادمی ممکن است بسیار بالا باشد، اما مخارج داخلی آموزش او معمولاً به همان شکل مبلغ خرید یک بازیکن خارجی در ترازنامه شناسایی نمی‌شود. در نتیجه، ممکن است ارزش بازار بازیکن آکادمی ۵۰ میلیون دلار باشد؛ اما ارزش دفتری حق ثبت او بسیار ناچیز یا صفر باشد. این موضوع سبب می‌شود فروش بازیکن آکادمی سود حسابداری زیادی ایجاد کند.

بخش هشتم: حسابداری فروش بازیکن
۱۸. محاسبه سود یا زیان فروش- فرض کنیم ارزش دفتری حق ثبت بازیکن در زمان فروش ۸ میلیون دلار باشد و باشگاه او را با مبلغ خالص ۲۵ میلیون دلار بفروشد.در چنین حالتی سود فروش برابر ۱۷ میلیون دلار خواهدبود.
طبق تفسیر IFRS درباره پرداخت‌های انتقال بازیکن، تفاوت میان عواید خالص واگذاری و ارزش دفتری حق ثبت، در سود و زیان شناسایی می‌شود. در الگوی مورد بررسی IFRS، این سود نباید به‌عنوان درآمد عملیاتی معمول ناشی از قرارداد با مشتری طبقه‌بندی شود. دریافت نقدی حاصل از فروش حق ثبت نیز در صورت جریان وجوه نقد در فعالیت‌های سرمایه‌گذاری ارائه می‌شود.
۱۹. تفاوت سود حسابداری با جریان نقدی -ممکن است باشگاه بازیکنی را ۳۰ میلیون دلار بفروشد، اما مبلغ در سه قسط دریافت شود. سود حسابداری و زمان دریافت وجه الزاماً یکسان نیستند. همچنین باید موارد ی چون ارزش زمانی پول؛ احتمال وصول اقساط؛ پاداش‌های مشروط؛ سهم انتقال بعدی؛ حق آموزش؛سهم همبستگی؛ کمیسیون واسطه‌ها نیز بررسی شوند.

بخش نهم: درآمد فوتبالیست‌ها
۲۰. حقوق پایه -حقوق پایه ممکن است به‌صورت هفتگی، ماهانه یا سالانه تعیین شود. مبلغ حقوق به عواملی مانند سابقه، لیگ، سن، موقعیت بازیکن و قدرت تجاری او بستگی دارد.
۲۱. مبلغ حضور در مسابقه -برخی قراردادها برای حضور در فهرست یا ورود به زمین پاداش جداگانه تعیین می‌کنند. این پاداش ممکن است برای بازیکن اصلی و ذخیره متفاوت باشد.
۲۲. پاداش گل -مهاجمان و هافبک‌های هجومی ممکن است برای هر گل یا رسیدن به تعداد مشخصی گل پاداش دریافت کنند.
برای جلوگیری از اختلاف، بایددر قرارداد بصورت مشخص و صریح روشن شده باشد که آیا گل در همه مسابقات محاسبه می‌شود؟ یا گل در مسابقه دوستانه نیز قابل محاسبه است؟یا گل به خودی چگونه تشخیص داده می‌شود؟و مرجع رسمی تعیین زننده گل کدام نهاد است؟
۲۳. پاداش پاس گل -تعریف پاس گل در منابع آماری مختلف ممکن است متفاوت باشد. بنابراین قرارداد باید مرجع آماری رسمی را تعیین کند.
۲۴. پاداش عملکرد -پاداش معمولا به عواملی مثل تعداد بازی؛ تعداد دقایق؛کلین‌شیت؛ گل و پاس گل؛صعود به مرحله بعد؛ قهرمانی؛ کسب سهمیه بین‌المللی؛ ماندن در لیگ و دریافت عنوان بهترین بازیکن بستگی دارد .
۲۵. پاداش وفاداری -اگر بازیکن تا تاریخ یا پایان فصل معینی در باشگاه باقی بماند، ممکن است پاداش وفاداری دریافت کند.
۲۶. پاداش امضا -بازیکن، به‌ویژه بازیکن آزاد، ممکن است هنگام امضای قرارداد مبلغ قابل‌توجهی دریافت کند.
۲۷. درآمد تیم ملی -بازیکن ممکن است بابت حضور در اردو، بازی ملی، برد، صعود یا قهرمانی از فدراسیون کشور خود پاداش بگیرد. این پرداخت‌ها از کشوری به کشور دیگر متفاوت‌اند و نباید با مبلغی که فیفا به فدراسیون پرداخت می‌کند یکی فرض شوند.

بخش دهم: درآمد شبکه‌های اجتماعی
۲۸. اینستاگرام و سایر پلتفرم‌ها -بازیکنان مشهور از شبکه‌های اجتماعی برای ساخت برند شخصی استفاده می‌کنند. منابع درآمدی آنان می‌تواند شامل مواردی نظیر پست تبلیغاتی؛ استوری تبلیغاتی؛قرارداد سفیر برند؛ فروش محصولات شخصی؛ تبلیغ کفش و لباس؛ درآمد ویدئویی؛ همکاری با بازی‌های رایانه‌ای؛ فروش حق استفاده از تصویر و عضویت و اشتراک اختصاصی باشد.
۲۹. عوامل تعیین‌کننده قیمت تبلیغات -تعداد دنبال‌کنندگان فقط یکی از عوامل است. برندها معمولاً موارد ی چون نرخ مشارکت؛ تعداد بازدید واقعی؛ کشور و سن مخاطبان؛اعتبار بازیکن؛ عملکرد ورزشی؛ سابقه حاشیه یا تخلف؛انحصاری‌بودن قرارداد؛ نوع محصول و مدت استفاده از تصویررابرسی می کنند.
۳۰. تعارض با اسپانسر باشگاه -بازیکن نمی‌تواند همیشه هر محصولی را تبلیغ کند. ممکن است اسپانسر شخصی او رقیب اسپانسر باشگاه، لیگ یا تیم ملی باشد.
برای مثال، اگر باشگاه با یک شرکت تولیدکننده لباس قرارداد انحصاری داشته باشد، تبلیغ مستقیم برند رقیب توسط بازیکن در محیط باشگاه ممکن است ممنوع باشد. قرارداد باید حقوق تصویر را میان موارد زیر تفکیک کند:

استفاده فردی بازیکن؛ استفاده باشگاه از تصویر بازیکن؛ استفاده تیمی و گروهی؛ استفاده تجاری اسپانسرها؛ استفاده در بازی‌های رایانه‌ای؛ استفاده پس از خاتمه قرارداد.

بخش یازدهم: بیمه فوتبالیست‌ها
۳۱. بیمه درمانی -این بیمه می‌تواند هزینه‌های پزشکی، جراحی، فیزیوتراپی، توان‌بخشی و خدمات تخصصی را پوشش دهد.
۳۲. بیمه ازکارافتادگی -اگر بازیکن بر اثر آسیب یا بیماری نتواند حرفه خود را ادامه دهد، بیمه ازکارافتادگی ممکن است بخشی از درآمد ازدست‌رفته را جبران کند.
۳۳. بیمه پایان حرفه -برای بازیکنان گران‌قیمت ممکن است پوشش پایان اجباری حرفه یا Career-Ending Insurance تهیه شود.
شرکت بیمه معمولاً سن بازیکن؛ سابقه آسیب؛ پست بازی؛ مدت قرارداد؛ مبلغ حقوق؛ نوع مسابقات؛ ریسک سفر و گزارش پزشکی را قبل از انعقادقرارداد بیمه بررسی می‌کند.
۳۴. بیمه حقوق باشگاه -اگر بازیکن برای مدت طولانی مصدوم شود، باشگاه ممکن است بیمه‌ای داشته باشد که بخشی از حقوق پرداختی را جبران کند.
۳۵. بیمه هنگام بازی‌های ملی -یکی از مسائل مهم، آسیب بازیکن هنگام حضور در تیم ملی است. باشگاه حقوق بازیکن را پرداخت می‌کند، اما آسیب ممکن است در مسابقه‌ای رخ دهد که برای تیم ملی انجام شده است. به همین دلیل، برنامه‌های حمایتی و بیمه‌ای برای جبران برخی خسارت‌ها اهمیت دارند.
۳۶. استثناهای بیمه -بیمه‌نامه ممکن است برخی موارد را مستثنا کند. اهم این موارد شامل پنهان‌کردن سابقه پزشکی؛ ورزش‌های خطرناک خارج از فوتبال؛مصرف مواد ممنوع؛ تخلف عمدی؛ عدم رعایت برنامه درمانی؛ رانندگی پرخطر؛ آسیب ناشی از فعالیت ممنوع در قرارداد می باشد.

بخش دوازدهم: محدودیت‌های زندگی فوتبالیست‌ها
فوتبالیست حرفه‌ای آزادی کامل یک شهروند عادی را در برنامه روزمره خود ندارد. قرارداد و مقررات باشگاه ممکن است محدودیت‌هایی ایجاد کند.
۳۷. محدودیت فعالیت‌های پرخطر -باشگاه ممکن است بازیکن را از فعالیت‌هایی مانند اسکی، موتورسواری، چتربازی، مسابقات اتومبیل‌رانی یا ورزش‌های رزمی منع کند.
۳۸. کنترل تغذیه و وزن-فوتبالیست ها نیز همچون مانکن ها از نظر ، وزن، درصد چربی، برنامه غذایی و وضعیت بدنی بازیکن ممکن است مرتب اندازه‌گیری می شوند.
۳۹. کنترل سفر و استراحت -بازیکن ممکن است موظف باشد سفرهای شخصی را اطلاع دهد و در زمان مشخص در تمرین یا اردو حاضر شود.
۴۰. آزمایش دوپینگ -بازیکنان حرفه‌ای باید مقررات ضد دوپینگ را رعایت کنند. حتی مصرف داروی عادی بدون بررسی ترکیبات می‌تواند خطر ایجاد کند.
۴۱. شبکه‌های اجتماعی -انتشار مطالب توهین‌آمیز، تبعیض‌آمیز، سیاسی یا آسیب‌زننده به اعتبار باشگاه ممکن است موجب جریمه انضباطی شود؛ البته اعتبار چنین محدودیت‌هایی به قوانین کشور، قرارداد و حقوق بنیادین فرد بستگی دارد.
۴۲. فشار روانی -شهرت، انتقاد عمومی، رقابت، مصدومیت و احتمال کنارگذاشته‌شدن می‌تواند مشکلات روانی ایجاد کند. حمایت روان‌شناختی باید بخشی از مدیریت حرفه‌ای باشگاه باشد.
۴۳. کوتاهی عمر حرفه‌ای -عمر حرفه‌ای فوتبالیست محدود است. آسیب یا افت عملکرد ممکن است درآمد او را ناگهان کاهش دهد. بنابراین برنامه‌ریزی مالی، سرمایه‌گذاری محتاطانه و آموزش حرفه‌ای پس از بازنشستگی اهمیت زیادی دارد.

بخش سیزدهم: تورنمنت‌های بین‌المللی و آثار اقتصادی آنها
حضور بازیکن در مسابقات بین‌المللی می‌تواند ارزش او را افزایش دهد. جام جهانی، جام ملت‌های قاره‌ای و مسابقات باشگاهی بین‌المللی فرصت نمایش بازیکن در برابر مخاطبان جهانی را فراهم می‌کنند. اما حضور بین‌المللی خطرهایی نظیر آسیب‌دیدگی؛ خستگی؛ کاهش زمان استراحت؛ تعارض میان باشگاه و تیم ملی؛ افزایش ناگهانی انتظارات مالی؛ فشار رسانه‌ای؛ احتمال افت عملکرد پس از تورنمنت به همراه دارد.

بخش چهاردهم: پرداخت‌های فیفا در جام جهانی ۲۰۲۶
فیفا در دسامبر ۲۰۲۵ اعلام کرد که از مجموع بسته مالی اولیه ۷۲۷ میلیون دلاری، مبلغ ۶۵۵ میلیون دلار به‌عنوان جوایز میان ۴۸ تیم جام جهانی ۲۰۲۶ توزیع خواهد شد. جدول اعلام‌شده در آن تاریخ چنین بود:
قهرمان: ۵۰ میلیون دلار؛
نایب‌قهرمان: ۳۳ میلیون دلار؛
تیم سوم: ۲۹ میلیون دلار؛
تیم چهارم: ۲۷ میلیون دلار؛
تیم‌های پنجم تا هشتم: هر تیم ۱۹ میلیون دلار؛
تیم‌های نهم تا شانزدهم: هر تیم ۱۵ میلیون دلار؛
تیم‌های هفدهم تا سی‌ودوم: هر تیم ۱۱ میلیون دلار؛
تیم‌های سی‌وسوم تا چهل‌وهشتم: هر تیم ۹ میلیون دلار.
فیفا سپس در اعلامیه دسامبر، برای هر تیم واجد شرایط ۱٫۵ میلیون دلار هزینه آماده‌سازی نیز پیش‌بینی شده بود. بااین‌حال، فیفا در ۲۸ آوریل ۲۰۲۶ اعلام کرد کل منابع پرداختی به ۴۸ تیم را با ۱۵ درصد افزایش به ۸۷۱ میلیون دلار رسانده است. طبق اعلامیه جدید، هزینه آماده‌سازی هر تیم از ۱٫۵ میلیون به ۲٫۵ میلیون دلار و مبلغ پایه مربوط به حضور یا صلاحیت از ۹ میلیون به ۱۰ میلیون دلار افزایش یافت. فیفا در این اعلامیه، جدول کامل اصلاح‌شده تمام رتبه‌ها را دوباره منتشر نکرد؛ بنابراین هنگام استناد نهایی به مبالغ هر مرحله باید میان جدول دسامبر ۲۰۲۵ و افزایش پایه اعلام‌شده در آوریل ۲۰۲۶ تفکیک قائل شد.
این پول اصولاً به فدراسیون عضو شرکت‌کننده پرداخت می‌شود، نه مستقیماً به هر بازیکن. نحوه تقسیم داخلی پاداش میان بازیکنان، مربیان، کارکنان و فدراسیون تابع توافق‌ها و مقررات داخلی هر کشور است.

بخش پانزدهم: پرداخت فیفا به باشگاه‌های بازیکنان ملی‌پوش
برنامه Club Benefits Programme با جایزه تیم ملی متفاوت است. فیفا برای جام جهانی ۲۰۲۶ صندوقی ۳۵۵ میلیون دلاری برای باشگاه‌هایی در نظر گرفت که بازیکنان خود را در اختیار تیم‌های ملی گذاشته‌اند . این مبلغ شامل ۱۰۰ میلیون دلار برای باشگاه‌های دارای بازیکن در مسابقات مقدماتی یعنی حدود ۲٬۳۶۰ دلار به ازای هر بازیکن برای هر مسابقه مقدماتی بود.
بر اساس برآورد اعلام‌شده؛۲۵۰ میلیون دلار برای باشگاه‌های دارای بازیکن در مرحله نهایی؛
پرداخت مرحله نهایی بر مبنای هر بازیکن و هر روز حضور-حداقل بازده مورد انتظار حدود ۵٬۰۰۰ دلار به ازای هر بازیکن در هر روز، با رقم نهایی پس از مسابقات؛
پنج میلیون دلار ذخیره برای هزینه‌های اجرایی و حمایت از فوتبال باشگاهی. این صندوق نسبت به دوره ۲۰۲۲ حدود ۷۰ درصد افزایش یافت.

بخش شانزدهم شرکای درجه‌یک فیفا
۱. شرکای اصلی و بلندمدت فیفا که در جام جهانی ۲۰۲۶ نیز حضور داشتند براساس مستندات منتشرشده در سایت فیفا عبارت بودند از:
Adidas — تجهیزات ورزشی، توپ رسمی مسابقات و پوشاک داوران، مسئولان و داوطلبان
Coca-Cola — نوشیدنی‌های غیرالکلی
Hyundai و Kia — خودرو و حمل‌ونقل
Qatar Airways — شرکت هواپیمایی
Visa — خدمات پرداخت
Aramco — انرژی
Lenovo — فناوری و تجهیزات رایانه‌ای
ADI Predictstreet — شریک رسمی بازار پیش‌بینی فیفا
۲. لباس، کفش و توپ مسابقات
آدیداس؛ شریک رسمی فیفا- آدیداس مهم‌ترین اسپانسر ورزشی مستقیم جام جهانی ۲۰۲۶ بود. این شرکت از سال ۱۹۷۰ توپ رسمی تمام جام‌های جهانی مردان را تأمین کرده و در مسابقات فیفا، پوشاک داوران، مسئولان، داوطلبان، توپ‌جمع‌کن‌ها و سایر عوامل اجرایی را نیز فراهم می‌کند. اما آدیداس تولیدکننده لباس همه تیم‌ها نبود. هر فدراسیون ملی قرارداد جداگانه‌ای با یک تولیدکننده لباس داشت.
برای مثال، برندهای اصلی لباس تیم‌های ملی معمولاً شامل شرکت های Adidas – Nike – Puma -New Balance -Umbro -Macron -Joma و برخی برندهای ملی یا منطقه‌ای بودند.
بنابراین ممکن بود توپ رسمی مسابقه آدیداس باشد، اما یک تیم با پیراهن نایکی یا پوما وارد میدان شود.

کفش بازیکنان -برای کفش نیز یک اسپانسر واحد برای کل جام جهانی وجود نداشت. بازیکنان معمولاً قرارداد شخصی با برندهایی مانند Nike -Adidas -Puma -New Balance -Mizuno و Under Armour داشتند.
حتی بازیکن تیمی که لباسش آدیداس بود، می‌توانست به دلیل قرارداد شخصی با کفش نایکی یا پوما بازی کند؛ مگر آنکه قرارداد فدراسیون یا باشگاه محدودیت خاصی ایجاد کرده باشد.
سه برند، تأمین‌کننده لباس ۳۷ تیم جام جهانی ۲۰۲۶-
بر اساس آمار منتشرشده، تنها سه شرکت بزرگ تولیدکننده پوشاک ورزشی، لباس ۳۷ تیم از مجموع ۴۸ تیم حاضر در جام جهانی ۲۰۲۶ را تأمین می‌کنند.توزیع این سه برند به شرح زیر است:
آدیداس (Adidas): ۱۵ تیم
نایکی (Nike): ۱۱ تیم
پوما (Puma): ۱۱ تیم
در مجموع، این سه برند حدود ۷۷ درصد از تیم‌های حاضر در رقابت‌ها را پوشش می‌دهند و همچنان بازار لباس تیم‌های ملی فوتبال را در اختیار دارند.

۳. اسپانسرهای رسمی ویژه جام جهانی ۲۰۲۶
علاوه بر شرکای دائمی فیفا، شرکت‌های زیر نیز در دسته اسپانسرهای رسمی جام جهانی ۲۰۲۶ قرار داشتند:
Bank of America -اسپانسر رسمی بانکی جام جهانی ۲۰۲۶ و نخستین اسپانسر جهانی فیفا در گروه خدمات بانکی بود.
AB InBev و Budweiser -شرکت AB InBev اسپانسر رسمی آبجو مسابقات بود. برندهای آن بسته به کشور میزبان و مقررات محلی می‌توانست شامل Budweiser، Michelob Ultra و برندهای دیگر باشد.
McDonald’s -اسپانسر رسمی رستوران جام جهانی ۲۰۲۶ بود و حق نام‌گذاری جایزه بازی جوانمردانه یا Fair Play را نیز داشت. همکاری مک‌دونالد با مسابقات فیفا از سال ۱۹۹۴ ادامه داشته است.
Lay’s و مجموعه Frito-Lay -Lay’s اسپانسر رسمی جهانی مسابقات بود. برندهای مرتبط شرکت نیز شامل Doritos، Cheetos، Tostitos، Ruffles، Quaker و چند برند غذایی دیگر می‌شدند.
Hisense -اسپانسر رسمی تلویزیون، نمایشگر و لوازم الکترونیکی خانگی بود. همکاری این شرکت بر نمایشگرها، تجربه تماشای مسابقه و برخی فناوری‌های تصویری متمرکز بود.
Verizon -ورایزن به‌عنوان اسپانسر رسمی خدمات مخابراتی جام جهانی ۲۰۲۶ معرفی شده بود.
۴. حامیان منطقه‌ای و عملیاتی -برخی شرکت‌ها اسپانسر جهانی نبودند و فقط در آمریکای شمالی یا در بخش عملیاتی مسابقات فعالیت داشتند.
The Home Depot- حامی رسمی فروشگاه‌های لوازم ساختمانی و بهسازی منزل در آمریکای شمالی بود و در کانادا، مکزیک و ایالات متحده فعالیت‌های تبلیغاتی و هواداری برگزار می‌کرد.
Diageo-حامی رسمی نوشیدنی‌های تقطیری در آمریکای شمالی، مرکزی و جنوبی بود. برندهای معرفی‌شده شامل Johnnie Walker، Smirnoff، Don Julio، Casamigos و Buchanan’s بودند.
Rock-it Cargo-ارائه‌دهنده رسمی خدمات لجستیکی جام جهانی ۲۰۲۶ بود و در حمل تجهیزات، امور گمرکی، انبارداری و عملیات محل مسابقات مشارکت داشت.
Bell Media -در برخی برنامه‌های تبلیغاتی و هواداری کانادا، به‌عنوان شریک رسانه‌ای فعالیت داشت. برای نمونه، در برنامه Canada Celebrates همراه با کوکاکولا، کیا، Michelob Ultra، هایسنس، مک‌دونالد و Home Depot مشارکت کرده بود.

بخش هفدهم : مدیر برنامه و واسطه‌ها
مدیر برنامه می‌تواند در زمینه‌های زیر فعالیت کند:
مذاکره حقوق و پاداش؛ مذاکره انتقال؛بررسی پیشنهادهای باشگاه‌ها؛ مدیریت تبلیغات؛ هماهنگی با وکیل و حسابدار؛برنامه‌ریزی رسانه‌ای؛و مشاوره برای دوران پس از فوتبال.
بازیکن نباید قرارداد را فقط بر اساس اعتماد شخصی امضا کند. تعارض منافع زمانی ایجاد می‌شود که یک واسطه هم‌زمان نماینده بازیکن و باشگاه باشد یا از چند طرف مبلغ دریافت کند.
قرارداد نمایندگی باید مدت، حدود اختیار، کمیسیون، انحصار، حق فسخ، محرمانگی و تعارض منافع را روشن کند.

 

 

 

 

بخش هجدهم : نمونه ساده قرارداد فوتبالیست
نمونه آموزشی قرارداد استخدام بازیکن حرفه‌ای – این نمونه صرفاً آموزشی است و برای استفاده واقعی باید با قوانین کشور، مقررات لیگ، فدراسیون و فیفا تطبیق داده شود.
ماده ۱ ـ طرفین
این قرارداد میان باشگاه ………… به نمایندگی ………… و آقای/خانم ………… به‌عنوان بازیکن حرفه‌ای منعقد می‌شود.
ماده ۲ ـ مدت قرارداد – این قرارداد از تاریخ ………… آغاز و در تاریخ ………… پایان می‌یابد.
هرگونه تمدید فقط با توافق کتبی طرفین معتبر خواهد بود.
ماده ۳ ـ ثبت بازیکن -باشگاه متعهد است اقدامات لازم برای ثبت بازیکن نزد فدراسیون و لیگ مربوط را انجام دهد. اجرای قرارداد منوط به احراز شرایط ثبت، مجوز کار و آزمایش پزشکی است.
ماده ۴ ـ حقوق پایه -باشگاه متعهد است مبلغ ………… به‌صورت هفتگی، ماهانه یا سالانه به بازیکن پرداخت کند.
زمان، ارز، مالیات و روش پرداخت باید مشخص شود.
ماده ۵ ـ پاداش حضور -بازیکن بابت هر حضور در ترکیب اصلی مبلغ ………… و بابت ورود به‌عنوان بازیکن ذخیره مبلغ ………… دریافت می‌کند.
ماده ۶ ـ پاداش گل و پاس گل -بازیکن بابت هر گل رسمی مبلغ ………… و بابت هر پاس گل ثبت‌شده توسط مرجع آماری ………… مبلغ ………… دریافت خواهد کرد.
ماده ۷ ـ پاداش تیمی -در صورت قهرمانی، صعود، کسب سهمیه بین‌المللی یا باقی‌ماندن در لیگ، پاداش‌ها مطابق پیوست شماره یک پرداخت می‌شوند.
ماده ۸ ـ وظایف بازیکن -بازیکن موظف است:
در تمرینات و مسابقات حاضر شود؛ دستورات فنی و پزشکی قانونی را رعایت کند؛ از فعالیت‌های پرخطر ممنوع خودداری کند؛ مقررات ضد دوپینگ را رعایت کند؛اطلاعات محرمانه باشگاه را افشا نکند و رفتار حرفه‌ای داشته باشد.
ماده ۹ ـ وظایف باشگاه – باشگاه موظف است:
حقوق و پاداش‌ها را به‌موقع بپردازد؛ امکانات تمرین و درمان مناسب فراهم کند؛ پوشش بیمه مقرر را تهیه کند؛کرامت و حقوق قانونی بازیکن را رعایت کند؛ نسخه‌ای از قرارداد را به بازیکن تحویل دهد.
ماده ۱۰ ـ مصدومیت و درمان – بازیکن باید آسیب را فوراً اعلام کند. نحوه انتخاب پزشک، جراحی، توان‌بخشی، نظر پزشکی دوم و پرداخت حقوق هنگام مصدومیت باید در قرارداد مشخص شود.
ماده ۱۱ ـ بیمه – باشگاه بازیکن را تحت پوشش بیمه درمانی و بیمه‌های مقرر لیگ قرار می‌دهد. پوشش ازکارافتادگی بلندمدت یا پایان حرفه باید به‌طور جداگانه تعیین شود.
ماده ۱۲ ـ حقوق تصویر -باشگاه مجاز است در حدود این قرارداد از نام، تصویر و صدای بازیکن برای فعالیت‌های تیمی و تبلیغاتی استفاده کند.
استفاده انفرادی، تبلیغات شخصی و تعارض با اسپانسرها باید در پیوست حقوق تصویر مشخص شود.
ماده ۱۳ ـ شبکه‌های اجتماعی -بازیکن باید از انتشار مطالبی که ناقض قانون، محرمانگی، مقررات انضباطی یا تعهدات تجاری معتبر باشگاه است خودداری کند.
این ماده نباید به‌گونه‌ای تفسیر شود که حقوق قانونی و بنیادین بازیکن را بدون مبنای معتبر محدود کند.
ماده ۱۴ ـ انتقال و قرض -انتقال دائم یا قرضی بازیکن باید طبق مقررات مربوط و توافق‌های لازم انجام شود. آثار انتقال بر پاداش وفاداری، حقوق معوق و هزینه جابه‌جایی باید مشخص شود.
ماده ۱۵ ـ فسخ – شرایط فسخ موجه، فسخ توافقی، تأخیر در پرداخت، تخلف جدی، نقض مقررات و آثار مالی فسخ باید به‌روشنی نوشته شود.
ماده ۱۶ ـ حل اختلاف – اختلافات ابتدا از طریق مذاکره و سپس از طریق مرجع صالح فدراسیون، اتاق حل اختلاف، داوری یا دادگاه صالح، مطابق مقررات حاکم، رسیدگی خواهد شد.
ماده ۱۷ ـ قانون حاکم – قانون کشور ………… و مقررات الزام‌آور فدراسیون، لیگ و فیفا بر قرارداد حاکم خواهد بود.
ماده ۱۸ ـ نسخه‌ها و امضا -قرارداد در ………… نسخه یکسان تنظیم و توسط باشگاه، بازیکن و در صورت لزوم نماینده قانونی یا مدیر برنامه امضا شد.
نام و امضای باشگاه: ………… نام و امضای بازیکن: …………
نام و امضای نماینده یا شاهد: ………… تاریخ: …………

بخش نوزدهم : خطرهای مالی صنعت فوتبال
صنعت فوتبال با وجود درآمد بالا، با ریسک‌های بزرگی همچون خرید بازیکن با قیمت غیرواقعی؛ سیب‌دیدگی بازیکن گران‌قیمت؛ پرداخت حقوق بیش از توان باشگاه؛ وابستگی به یک سرمایه‌گذار؛ حذف از مسابقات بین‌المللی؛ سقوط به دسته پایین‌تر؛ کاهش حق پخش؛ پرونده حقوقی؛ جریمه مالی؛ قراردادهای نامناسب با مدیران برنامه؛ کاهش ارزش برند؛نوسانات ارز و ناتوانی در فروش بازیکن پیش از پایان قرارداد روبرو است.
باشگاه حرفه‌ای باید بودجه خود را فقط بر اساس بهترین سناریو تنظیم نکند. درآمد احتمالی از قهرمانی یا فروش بازیکن نباید بدون احتیاط مبنای تعهدات قطعی بلندمدت قرار گیرد.

بخش بیستم : مدیریت مالی شخصی فوتبالیست
درآمد بالا الزاماً امنیت مالی ایجاد نمی‌کند. فوتبالیست باید میان درآمد ناخالص و درآمد خالص تفاوت قائل شود.از درآمد او ممکن است مواردی نظیر مالیات؛ کمیسیون مدیر برنامه؛ حق‌الزحمه وکیل و حسابدار؛ هزینه مدیر رسانه؛ حق بیمه؛ هزینه خانه و سفر؛ حمایت مالی از خانواده؛ هزینه تمرین شخصی و مالیات درآمدهای تبلیغاتی در کشورهای مختلف کسر گردد.
بازیکن باید برای شرایطی مثل مصدومیت بلندمدت؛ فسخ قرارداد؛ افت عملکرد؛ بازنشستگی زودهنگام؛اختلاف با باشگاه؛ کاهش درآمد تبلیغاتی؛ تغییر کشور محل اقامت؛ بدهی مالیاتی برنامه مشخص داشته باشد.

بخش بیست یکم -حق‌الزحمه داوران جام جهانی و لیگ‌های اروپایی چگونه تعیین می‌شود؟
حق‌الزحمه داوران فوتبال معمولاً یک مبلغ ثابت واحد نیست. دریافتی آنان ممکن است از چند جزء نظیر قوق یا حق‌الزحمه ثابت سالانه؛ حق قضاوت هر مسابقه؛حق حضور به‌عنوان داور چهارم؛حق فعالیت به‌عنوان VAR یا کمک‌داور ویدئویی؛ هزینه سفر، اقامت و غذا؛فوق‌العاده روزانه؛ پاداش حضور در تورنمنت‌های بزرگ؛گاهی پاداش مرتبط با رتبه و سطح داور تعیین شود.
مبلغ نهایی به برگزارکننده مسابقات، کشور، سطح لیگ، نقش داور و تعداد انتصاب‌ها بستگی دارد.
۱. حق‌الزحمه داوران جام جهانی توسط چه نهادی پرداخت می‌کند؟
در جام جهانی، داوران را فیفا انتخاب و هزینه‌های آنان را تأمین می‌کند. داوران کارمند تیم‌های ملی یا کشورهای میزبان نیستند و باشگاه‌ها نیز دستمزدشان را نمی‌پردازند. برای جام جهانی ۲۰۲۶، فیفا ۵۲ داور، ۸۸ کمک‌داور و ۳۰ داور ویدئویی را از ۵۰ فدراسیون و هر شش کنفدراسیون انتخاب کرد. فرایند انتخاب بیش از سه سال ادامه داشت و کیفیت و ثبات عملکرد در مسابقات داخلی و بین‌المللی معیار اصلی بود.
ساختار احتمالی پرداخت -پرداخت فیفا معمولاً می‌تواند شامل این بخش‌ها باشد:
مبلغ ثابت حضور در مسابقات -داور منتخب برای حضور در تورنمنت، شرکت در اردوها و در دسترس‌بودن طی دوره مسابقات مبلغ پایه دریافت می‌کند. این مبلغ ممکن است حتی اگر داور در همه مراحل قضاوت نکند، پرداخت شود.
حق قضاوت هر بازی -برای هر انتصاب، مبلغ جداگانه‌ای تعیین می‌شود. معمولاً جایگاه‌ها از یکدیگر تفکیک می‌شوند مثل داور وسط؛ کمک‌داور؛ داور چهارم؛ VAR؛ کمک VAR؛ کمک‌داور ذخیره.
هزینه‌های سفر و اقامت -فیفا معمولاً هزینه‌های زیر را مستقیماً می‌پردازد یا بازپرداخت می‌کند. این هزینه ها شامل بلیت هواپیما؛ اقامت؛ غذا؛ حمل‌ونقل محلی؛ بیمه و خدمات پزشکی؛ لباس و تجهیزات رسمی؛ فوق‌العاده روزانه.
مرحله مسابقات -در برخی دوره‌ها و نظام‌های پرداخت، قضاوت در مراحل حذفی یا فینال ممکن است حق بازی بالاتری داشته باشد؛ اما انتصاب به فینال بیشتر از آنکه صرفاً یک پاداش مالی باشد، امتیازی حرفه‌ای و اعتباری برای داور محسوب می‌شود.
آیا رقم رسمی جام جهانی ۲۰۲۶ منتشر شده است؟ -فیفا فهرست داوران و معیارهای انتخاب آنان را منتشر کرده، اما جدول عمومی و رسمی کاملی که دستمزد پایه و حق هر مسابقه جام جهانی ۲۰۲۶ را برای همه نقش‌ها نشان دهد، در منابع رسمی قابل دسترسی پیدا نکردم. بنابراین ارقامی که در بعضی رسانه‌ها درباره دستمزد داور وسط، کمک‌داور یا VAR منتشر می‌شود باید برآورد رسانه‌ای تلقی شود، نه رقم قطعی رسمی فیفا.
۲. نحوه تعیین حق‌الزحمه داوران لیگ‌های اروپایی
در لیگ‌های داخلی، فدراسیون فوتبال، سازمان لیگ یا نهاد حرفه‌ای داوری هر کشور نظام پرداخت را تعیین می‌کند. معمولاً سه مدل اصلی وجود دارد.
مدل اول: حقوق ثابت به‌علاوه حق هر مسابقه -این مدل در لیگ‌های حرفه‌ای بزرگ رایج است. داور ممکن است قرارداد سالانه داشته باشد و علاوه بر آن برای هر انتصاب مبلغ جداگانه دریافت کند. فرمول ساده آن چنین است:
دریافتی سالانه داور = حقوق ثابت + حق مسابقات + مزایا و هزینه‌های سفر
مزیت این مدل آن است که داور فقط برای کسب درآمد مجبور به پذیرش تعداد زیادی مسابقه نیست و می‌تواند بر آمادگی جسمی و حرفه‌ای تمرکز کند.
مدل دوم: مبلغ ثابت برای هر مسابقه -در برخی لیگ‌ها، به‌ویژه سطوح پایین‌تر یا لیگ‌های نیمه‌حرفه‌ای، داور حقوق سالانه ندارد و فقط برای هر بازی حق‌الزحمه می‌گیرد. به این مبلغ معمولاً هزینه رفت‌وآمد و گاهی غذا نیز اضافه می‌شود.
مدل سوم: قرارداد حرفه‌ای کامل -در برخی لیگ‌های بزرگ، داوران برتر تقریباً تمام‌وقت هستند. آنان علاوه بر قضاوت، موظف‌اند در موارد زیر شرکت کنند:
تمرینات منظم؛ آزمون‌های آمادگی جسمانی؛ جلسات فنی؛ تحلیل ویدئویی؛ آموزش VAR؛ ارزیابی پزشکی؛ سمینارهای قوانین بازی؛ برنامه‌های روان‌شناختی و حرفه‌ای.
در انگلستان، نهاد حرفه‌ای داوری با حمایت مالی لیگ برتر، لیگ فوتبال انگلستان، اتحادیه فوتبال و فوتبال زنان اداره می‌شود. در سال ۲۰۲۶ نیز افزایش سرمایه‌گذاری و تجدید ساختار این نهاد برای توسعه داوران حرفه‌ای اعلام شد.
۳. عوامل مؤثر بر مبلغ دریافتی داور
سطح مسابقه -قضاوت در لیگ برتر معمولاً بیش از دسته دوم، دسته سوم یا فوتبال آماتور پرداخت دارد. برای نمونه، فدراسیون فوتبال آلمان اعلام می‌کند مبلغ قضاوت بسته به سطح و منطقه از حدود ۱۰ تا ۱۰۰ یورو در رده‌های پایه متغیر است و در بوندس‌لیگا حق هر مسابقه می‌تواند تا ۵٬۶۰۰ یورو برسد. این رقم مربوط به حق مسابقه است و لزوماً کل دریافتی سالانه داور را نشان نمی‌دهد.
نقش داور -داور وسط معمولاً بیشترین حق مسابقه را می‌گیرد. بعد از آن، بسته به نظام هر کشور، مبالغ جداگانه‌ای برای دو کمک‌داور؛ داور چهارم؛ VAR؛ AVAR و کمک‌داور ذخیره تعیین می شود.
داور وسط مسئولیت نهایی اجرای قوانین و تصمیم‌های داخل زمین را بر عهده دارد؛ به همین دلیل معمولاً حق‌الزحمه او بیشتر است.
درجه و سابقه -داوران ممکن است به گروه‌های حرفه‌ای یا درجات مختلف تقسیم شوند. معیارهای ارتقا عبارت‌اند از: نمره ناظران؛ ثبات تصمیم‌گیری؛ آمادگی جسمانی؛ نتایج آزمون قوانین؛ مدیریت مسابقات حساس؛ تسلط بر VAR؛ سابقه بین‌المللی و حضور در فهرست فیفا.
در اسپانیا نیز ارزیابی و طبقه‌بندی داوران لیگ‌های حرفه‌ای و بدنه تخصصی VAR براساس معیارهای فنی انجام می‌شود.
تعداد مسابقات -داوری که در فصل انتصاب‌های بیشتری دریافت می‌کند، حق مسابقه بیشتری نیز خواهد گرفت. بااین‌حال، تعداد قضاوت برای همه برابر نیست و عملکرد، مصدومیت و برنامه مسابقات بر آن اثر دارد.
حساسیت مسابقه -فینال جام حذفی، دربی، مسابقه قهرمانی یا دیدارهای اروپایی معمولاً به داوران باتجربه‌تر سپرده می‌شود. بااین‌حال، در همه کشورها الزاماً برای «حساس‌بودن» مسابقه مبلغ جداگانه‌ای اعلام نمی‌شود.
وضعیت حرفه‌ای یا نیمه‌حرفه‌ای -در لیگ‌های بزرگ، داور ممکن است درآمد اصلی خود را از داوری کسب کند. در لیگ‌های کوچک‌تر، داوران ممکن است شغل دیگری نیز داشته باشند و حق‌الزحمه داوری صرفاً درآمد جانبی باشد.
۴. داوران مسابقات یوفا
چه کسی داور را انتخاب می‌کند؟-در لیگ قهرمانان اروپا، کمیته داوران یوفا تیم داوری هر مسابقه را تعیین می‌کند و فقط داوران حاضر در فهرست رسمی فیفا قابلیت انتصاب دارند. تیم داوری می‌تواند شامل یک داور وسط؛ دو کمک‌داور؛داور چهارم؛ دو یا چند داور ویدئویی و کمک‌داور ذخیره است. این ساختار در مقررات لیگ قهرمانان یوفا تصریح شده است.

هزینه سفر و اقامت در یوفا
در مسابقات لیگ قهرمانان:-فدراسیون کشور باشگاه میزبان، از طرف یوفا، هزینه اقامت و غذای تیم داوری و حمل‌ونقل داخلی آنان را می‌پردازد؛ یوفا هزینه سفر بین‌المللی و فوق‌العاده روزانه داوران را تقبل می‌کند.
حق قضاوت اصلی نیز براساس مقررات و شرایط عمومی داوران یوفا تعیین می‌شود، اما جدول کامل پرداخت به هر درجه داور همیشه در مقررات عمومی مسابقات منتشر نمی‌شود.
۵. نمونه تفاوت پرداخت در فوتبال زنان
مبالغ داوری فوتبال زنان معمولاً کمتر از لیگ‌های مردان بوده، هرچند در حال افزایش است. فدراسیون فوتبال آلمان برای فصل ۲۰۲۶-۲۰۲۵ حق قضاوت داور وسط بوندس‌لیگای زنان را از ۷۰۰ به ۱٬۰۰۰ یورو و حق کمک‌داور را از ۳۵۰ به ۵۰۰ یورو افزایش داد. در دسته دوم زنان نیز حق داور وسط از ۲۵۰ به ۳۵۰ یورو و حق کمک‌داور از ۱۲۵ به ۱۷۵ یورو رسید.

این نمونه نشان می‌دهد مبلغ داوران معمولاً با تصمیم رسمی هیئت‌رئیسه فدراسیون و براساس توصیه کمیته داوران تعیین می‌شود. در لیگ قهرمانان زنان اروپا نیز یوفا برای پوشش اقامت، غذا و حمل‌ونقل داخلی تیم داوری، مبلغ مشخص عملیاتی در نظر گرفته است؛ در مقررات ۲۰۲۷-۲۰۲۶ این مبلغ برای هر مسابقه ۵٬۰۰۰ یورو و در صورت حضور VAR در محل ۶٬۰۰۰ یورو تعیین شده است. این رقم هزینه عملیاتی کل تیم داوری است، نه دستمزد شخصی داور وسط.
۶. آیا باشگاه میزبان مستقیماً دستمزد داور را می‌دهد؟
در لیگ‌های حرفه‌ای، معمولاً باشگاه میزبان مستقیماً درباره مبلغ داور تصمیم نمی‌گیرد. نظام پرداخت توسط فدراسیون، لیگ یا نهاد داوری تعیین می‌شود تا استقلال داور حفظ شود.
ممکن است هزینه‌ها ابتدا از محل درآمد لیگ، حق عضویت باشگاه‌ها یا بودجه مسابقات تأمین شود؛ اما باشگاه نمی‌تواند برای جذب یا انتخاب یک داور خاص با او قرارداد مالی ببندد.
در مسابقات یوفا، باشگاه یا فدراسیون میزبان بعضی هزینه‌های اجرایی مانند هتل، غذا و حمل‌ونقل داخلی را از طرف یوفا می‌پردازد، ولی انتخاب داور و تعیین شرایط مالی در اختیار یوفاست.
۷. مثال ساده محاسبه درآمد سالانه داور -فرض کنیم یک لیگ از نظام زیر استفاده کند:
حقوق ثابت سالانه: ۸۰٬۰۰۰ یورو؛
حق هر قضاوت به‌عنوان داور وسط: ۴٬۰۰۰ یورو؛
حق فعالیت به‌عنوان وار: ۱٬۵۰۰ یورو؛
۲۰ مسابقه به‌عنوان داور وسط؛
۱۰ مسابقه به‌عنوان VAR.
محاسبه :
حقوق ثابت: ۸۰٬۰۰۰ یورو
حق قضاوت: ۲۰ × ۴٬۰۰۰ = ۸۰٬۰۰۰ یورو
حق وار: ۱۰ × ۱٬۵۰۰ = ۱۵٬۰۰۰ یورو
جمع دریافتی ناخالص سالانه: ۱۷۵٬۰۰۰ یورو
هزینه سفر و اقامت ممکن است جداگانه پرداخت شود و جزو درآمد مشمول مالیات یا بازپرداخت هزینه تلقی شود؛ این موضوع به قوانین مالیاتی کشور بستگی دارد.
در نتیچه حق‌الزحمه داوران براساس یک فرمول جهانی تعیین نمی‌شود. در جام جهانی، فیفا داوران را انتخاب و هزینه‌های آنان را پرداخت می‌کند. در لیگ‌های اروپایی، فدراسیون، سازمان لیگ یا نهاد حرفه‌ای داوری نظام پرداخت را مشخص می‌کند. عوامل اصلی تعیین مبلغ عبارت‌اند از: سطح مسابقه؛ نقش داور؛ درجه و سابقه؛ تعداد انتصاب‌ها؛ داخلی یا بین‌المللی‌بودن مسابقه؛وضعیت حرفه‌ای داور؛ هزینه سفر و اقامت و
مقررات و بودجه فدراسیون یا برگزارکننده.
در بسیاری از لیگ‌های بزرگ، دریافتی داور ترکیبی از حقوق ثابت سالانه و حق هر مسابقه است. در سطوح پایین‌تر، پرداخت بیشتر به‌صورت حق‌الزحمه هر بازی و هزینه رفت‌وآمد انجام می‌شود. ارقام دقیق جام جهانی ۲۰۲۶ و بعضی لیگ‌های بزرگ به‌صورت کامل و رسمی در دسترس عمومی نیستند؛ بنابراین باید میان اطلاعات رسمی و برآوردهای رسانه‌ای تفاوت گذاشت

بخش بیست و دو : جمع‌بندی
صنعت فوتبال ترکیبی از ورزش، تجارت، حقوق، حسابداری، بازاریابی، بیمه و مدیریت منابع انسانی است.یک انتقال موفق زمانی شکل می‌گیرد که باشگاه فقط به مهارت بازیکن نگاه نکند، بلکه سن، مدت قرارداد، وضعیت پزشکی، شخصیت، قابلیت فروش مجدد، هزینه حقوق، ارزش تجاری و تناسب تاکتیکی او را نیز بررسی کند.
از نظر حسابداری، آنچه ممکن است به‌عنوان دارایی نامشهود ثبت شود حق ثبت بازیکن است، نه خود انسان. این حق معمولاً طی مدت قرارداد مستهلک می‌شود و هنگام فروش، تفاوت میان مبلغ خالص انتقال و ارزش دفتری آن سود یا زیان ایجاد می‌کند.
درآمد بازیکن نیز محدود به حقوق پایه نیست. پاداش بازی، گل، پاس گل، قهرمانی، تبلیغات، حقوق تصویر و شبکه‌های اجتماعی می‌توانند بخش مهمی از درآمد او باشند. در مقابل، بازیکن با محدودیت‌های حرفه‌ای، خطر مصدومیت، فشار روانی، کنترل رفتاری و عمر شغلی کوتاه روبه‌رو است.
در نهایت، موفقیت پایدار در فوتبال به خرید گران‌ترین بازیکن وابسته نیست؛ بلکه به ایجاد یک نظام هماهنگ برای استعدادیابی، تحلیل داده، قرارداد حرفه‌ای، کنترل مالی، آموزش جوانان، مراقبت پزشکی، بیمه و مدیریت انسانی وابسته است