آشیان / نقد و بررسی (صفحه 10)

نقد و بررسی

معرفی نامزدهای نهایی چهارمین دوره‌ی جایزه‌ی شعر زنان ایران (خورشید)

شهرگان: در چهارمین دوره‌ی جایزه‌ی شعر زنان ایران (خورشید)، پس از بررسی اولیه‌ی آثار، سیزده عنوان کتاب در بخش آثار منتشر شده و شش عنوان در بخش آثار منتشر نشده به مرحله‌ی داوری راه یافته بودند که از آن میان چهار عنوان کتاب انتشار یافته و دو عنوان کتاب منتشر نشده …

بیشتر بخوانید

«رویاها را از ما نگرفته‌اند»

یادداشتی بر رُمان «جهان زندگان» نوشته‌ی محمّد محمّدعلی، 1391 ۱- در آرشیو موجود است دیگر دیری گذشته است که تداخل رویا و واقعیت در داستان یا رمان حیرت برمی‌انگیخت و مدافعان رمان رئالیستی با تقسیم‌بندی‌های رئالیسم و ضدرئالیسمی‌شان تحریف واقعیت و ایجاد واقعیت‌های هنری ظاهرا غیررئالیستی را نامطبوع و مسولیت‌گریز …

بیشتر بخوانید

فروغ: خانه سیاه است

«میان همه چیزهای قطعی، قطعی‌ترینشان تردید است» – برشت مستند خانه سیاه است فروغ شاهکار و راه‌گشای مستندسازی در ایران است. این مستند تلفیق شعر و فیلم بوده؛ فروغ با حافظه قوی خود دکوپاژ را دور زده؛ فیلم‌برداری و تدوین را به طور بداهه خود انجام داد. فروغ در 1341 …

بیشتر بخوانید

مدخلی بر رَنج‌های زبان مادری در تبعید

به بهانه‌ی خوانش شعر “صف”، سروده‌ی هادی ابراهیمی رودبارکی شعر و ادبیاتِ تبعید چگونه است که شکل می‌گیرد؟ چگونه است که می‌شود شعر و ادبیاتِ تبعید؟ دو سال از زمانی که ایران را بدرود گفتم می‌گذرد و هنوز، دل نبسته‌ام به آنچه که به خوبی می‌دانم به من تعلق ندارد، …

بیشتر بخوانید

شاعری که تازه شناختم

نگاهی به کتاب «یک لحظه ویزا» اثر حنا مخملباف شاعری که تازه شناختم اشاره: این متن را سال 1386، زمانی که ایران بودم و فکر می‌کردم تا سال‌های سالِ بعد نیز ایران خواهم بود، بر کتاب "یک لحظه ویزا"ی حنا مخملباف نوشتم، اما همان زمان نیز که به قولی هنوز …

بیشتر بخوانید

خلاقیت، بی رنگ و لعاب

مروری کوتاه بر متن گفت‌وگوی رادیویی ایرج گرگین با فروغ فرخزاد در کتاب "امید و آزادی" «یک آدم امروزی، یک آدم صمیمی، آدمی‌ست که حساسیتی نسبت به زندگی دارد و نمی‌خواهد به خودش دروغ بگوید فقط به این خاطر که مدال شاعر بودن بر سینه‌اش بزند.» این‌ها را فروغ فرخزاد …

بیشتر بخوانید

مراسم سومین دوره جایزه شعر نیما با تقدیر از محمد مختاری و سیمین بهبهانی برگزار شد

گزارش اختصاصی شهرگان: مراسم اختتامیه سومین دوره جایزه شعر نیما با حضور جمعی از اهالی ادبیات، روز پنج‌شنبه ۲۰ مهر ماه در تهران برگزار شد. رضا حیرانی، عضو هیئت اجرایی جایزه نیما با خواندن بخش‌هایی از نامه‌های نیما درباره خصلت‌های شاعر و نویسنده این مراسم را افتتاح کرد. سپس اردشیر …

بیشتر بخوانید

خانواده در شعر فروغ

خانواده بخش مهم محیط عینی فرد است که شامل زادگاه، زبان، پرورش، آداب، رسوم، شخصیت، بیان، مقام او در جامعه می شود. برخورد به خانواده در شعر کلاسیک عمدتا باسمه ای/ ستریوتایپ بود. نمونه هایی می توان از شعر کلاسیک آورد که اگرچه اسم عام دستوری پدر، مادر، برادر، فرزند، …

بیشتر بخوانید

ستاره شناسان و خوابگزاران؟

داستان «حجامتگر شیرین» محمد محمدعلی، دریچه ای تازه بر کار و کنش ستاره شماران و نفوذ آنان در سرنوشت ایران زمین بر من گشود. اندیشیدم که باید به دیدار حکیم توس و شاهنامه اش رفت که استوارترین سند فرهنگی قوم ایرانی است و رد هنرمندی این تاثیرگذاران بی نام و …

بیشتر بخوانید

رمان «جهان زندگان» اثر تازه‌ محمد محمدعلی در کانادا منتشر شد

شهرگان: جهان زندگان نام رمان تازه‌ای است از محمد محمدعلی داستان‌نویس صاحب نام ایرانی که اخیراً در ‏ونکوور کانادا رونمایی شد.  اگر چه نام ناشری بر روی این کتاب نیست اما از آدرس صفحه دوم این کتاب مشخص ‏می‌گردد که این کتاب در آمریکا به زیر چاپ رفته است.‏ علاوه …

بیشتر بخوانید

رمان پیامبر نوشته قادر عبدالله بزودی در کتابفروشی‌های اروپا و امریکا

رمان «پیامبر»، نوشته‌ی قادر عبدالله، نویسنده‌ی ایرانی مقیم هلند است که تاکنون به ده‌ها زبان منتشر شده است.  رمان از زبان «زید عبدالله» منشی پیامبر بازگو می‌شود. زید در این رمان، مکان‌های پراهمیتی را که در زندگی محمد نقش بازی کرده‌اند، بازدید می‌کند و همچنین به دنبال شخصیت‌های مختلفی می‌رود …

بیشتر بخوانید

خوش‌پوش‌ترین و خوش‌صداترین اشعاری که خواندم

نگاهی به کتاب دو زبانه (فارسی – دانمارکی) “چشمی عجیب مورب و منقوش سر می‌خورد روی شامگاه” اثر علیرضا بهنام  اگر برای شعر بتوان صفاتی انسانی در نظر گرفت، بی‌هیچ تردیدی می‌توانم بگویم که شعر علیرضا بهنام از «خوش‌پوش»ترین و «خوش‌صدا»ترین اشعاری‌ست که به عمرم دیده‌ام، شنیده‌ام و خوانده‌ام. برشمردنِ …

بیشتر بخوانید

نقد مجموعه شعر «آبی ملحوظ»، سروده‌ی هوشنگ چالنگی

آبی ملحوظ/هوشنگ چالنگی/چاپ اول زمستان 1387/نشر سالی/1100 نسخه اشاره: هوشنگ چالنگی متولد 1320 در مسجد سلیمان است. او ديپلم ادبي دارد و سي سال در دبستان تدريس كرده است. چالنگی خود را شاعر «شعر دیگر» معرفی می‌کند. اما این شعر دیگر چیست یا چه بوده است؟ شاعران شعر ديگر در …

بیشتر بخوانید

نقد شعر و نقاشی ناهید سرشگی

     تخیل و الهام خود را کنار مگذار؛ برده مدل {واقعیت} خود نشو.  رویت ستاره ها مرا به رویا می برد. – ون گوگ، 1853- 1890، نقاش هلندی، نویسنده شهوت/ شور زندگی براساس 902 نامه، با 800 نقاشی و 800 طرح. در حیات خود نتوانست حتی یکی از کارهایش …

بیشتر بخوانید

زنان و داستان

نوشته ویرجینیا وولف ترجمه غلامرضا صراف عنوان این مقاله را می‌توان دو جور خواند “یا با اشاره به زنان و داستان‌هایی که می‌نویسند و یا با اشاره به زنان و داستان‌هایی که درباره‌شان نوشته می‌شود”… این ابهام عمدی است، چون در مواجهه با زنان در مقام نویسنده، انعطاف‌پذیری لازم است؛ …

بیشتر بخوانید

«مهاجر»، تکرار بی‌حاصل رمانتیسم ایرانی

نگاهی به رمان «مهاجر و سودای پریدن به دیگر سو» نوشته علی نگهبان   رمان «مهاجر و سودای پریدن به دیگر سو» نوشته علی نگهبان*، رمانی خواندنی و تفکر برانگیز است. این کتاب در پاییز 1389 خورشیدی در کانادا منتشر شده است. رمان «مهاجر و …» روایت دردناک زندگی مردمی …

بیشتر بخوانید

یاد شاملو با انتشار نامه اعتراضی تاکنون منتشر نشده‌ی او به سانسور شعر

شهرگان: به مناسبت دوازدهمین سالگرد درگذشت احمد شاملو در دوم مرداد، سایت بی‌بی‌سی فارسی برای نخستین بار نامه‌ای از شاملو را منتشر می کند.  احمد شاملو در اعتراض به دستور وزارت ارشاد ایران برای سانسورِ قسمت‌هایی از کتاب «همچون کوچه‌ئی بی‌انتها» – که منتخبی است از شعر شاعران جهان با …

بیشتر بخوانید

بازتابِ وجودِ شرحه شرحه‌ی ما در وجود دیگران

نگاهی به (کاش کسی هم مرا نجات می داد) از فرامرز پورنوروز شهرگان: در مجموعه داستان “کاش کسی هم مرا نجات می داد” از فرامرز پورنوروز، داستان‌ها بیانی ساده و صمیمی دارند. منظور از ساده، آسان بودن آنها نیست. بیان ساده برای داستان یک حُسن است. بیشتر داستان های خوب، …

بیشتر بخوانید

ترجمه از فارسی*

 دکتر آرش جودکی متولد مهرماه ۱۳۴٧. در سال۱۳٧۲ (۱۹۹۳) برای ادامه تحصیل ایران را به مقصد بلژیک ترک می کند. او دانش‌آموخته فلسفه از دانشگاه‌های FUNDP در شهر Namur و UCL در شهر Louvain-la-Neuve می باشد. دکترای خود را در همان رشته از دانشگاه FUNDP وابسته به آکادمی دانشگاهی Louvain …

بیشتر بخوانید

درباره داستان‌های عبدالقادر بلوچ

شهرگان: ایماها و اشاره‌ها را یک هفته بعد از آن که از ونکوور برگشتم به هلند شروع کردم به خواندن. «ایماها و اشاره‌ها» که به نقل از خود نویسنده، مسائل روز را در آن‌ها بهانه کرده برای نوشتن، (البته اگر هم نمی‌گفت ما خودمان متوجه می‌شدیم) کلی من را خنداند. …

بیشتر بخوانید

«باد، باران، برف، خاک» (آسیه نظام شهیدی)

درباره مولف: لیلا صادقی (۲۸ فروردین ۱۳۵۶ در تهران)، داستان‌نویس، شاعر و منتقد ادبی، تحصیلات متوسطه خود را در رشته ادبیات و علوم انسانی آغاز کرد، و سپس در ۱۳۷۴ در مقطع کارشناسی ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطبایی به تحصیل ادامه داد. بعد از چاپ کتاب اولش، ضمیر چهارم شخص …

بیشتر بخوانید

آغاز «داستان کلان» در ادبیات داستانی ایران با داستان‌های ابراهیم گلستان

  گونه‌ای از داستان‌نویسی در ادبیات داستانی ایران شکل گرفته است که پایه‌ی اولیه‌ی آن را در داستان‌های ابراهیم گلستان می‌توان جستجو کرد. این گونه‌ی داستانی «رمان در داستان» نام دارد که در غرب سابقه‌ی آن به مجموعه‌ی داستان «وینزبرگ، اوهایو» (Winesburg, Ohio) (1919)، اثر شروود آندرسن برمی‌گردد، البته در …

بیشتر بخوانید

نقد کتاب درآمدی بر گویش و فرهنگ طالقان

دکتر کامران فلاحی-فریبرز صادقیان، درآمدی بر گویش و فرهنگ طالقان، شرکت سهامی انتشار، 1390، تهران، 800 ص + 20 ص رنگی. کتاب درآمدی بر گویش و فرهنگ طالقان جُنگ کامل در 10 فصل حاوی فرس و دستور زبان، اصطلاحات، روستاها، مراسم، حرفه ها، کشاورزی و دامداری، مهاجرت، ساختمان، جاینامه می …

بیشتر بخوانید

«حدیثی مر بودن را، اندر حکایت هستی»

من، منصور و آلبرایت (قصه‌ای با مقدمه و موخره) آنچه در این مجموعه خواهد آمد سرگذشت و داستان درازی دارد؛ مدت مدیدی از حاشیه‌نویسی‌ها، فیش‌برداری‌ها و شرح و بسط‌هایی که در پی مطالعه‌ی کتاب فوق تهیه و تدوین کردم، می‌گذرد. ضیق وقت، نبود فرصت، مشکلات عدیده‌ی متنوع از هر جنس …

بیشتر بخوانید

به روايت دوربین‌های مدار بسته

نگاهی به مجموعه شعر “باد مخابره خواهد کرد” سروده‌ی غزال مرادی، انتشارات اردیبهشت اشاره: غزال مرادی روز بیست و سوم بهمن سال 1363 در تهران و در خانواده‌ای متولد شد كه به نوعی همگی دستی در قلم  داشتند؛ از مادرش (م. پاشایی) گرفته که تا كنون چندجلد كتاب به رشته‌ی …

بیشتر بخوانید

بنفشه شناسی شعر:

یادداشتی بر چند ویژگی مجموعه‌ی«اعتراف می‌کنم» سروده‌ی بنفشه حجازی   این که می‌گویم «بنفشه شناسی شعر»، یعنی نمی‌خواهم از منظرهای دیگری به سراغ آثار خانم بنفشه حجازی بروم و مقصود تنها گریزی به شعرهای ایشان است. در دهه های گذشته لرستان شاهد پویایی و برجستگی زنان شاعری بوده است که …

بیشتر بخوانید

نگاهی به مجموعه شعر “امپرسیون بیرون غار”

نقاشِ کلمات: شهین خسروی‌نژاد نگاهی به مجموعه شعر “امپرسیون بیرون غار” اثر شهین خسروی‌نژاد – انتشارات نگاه   اشاره: اُرا (شهین خسروی‌نژاد) سال 1338 در کرمان متولد شده و تحصیلات خود در دوران متوسطه را با اخذ مدرک دیپلم ریاضی به پایان رسانده است.  سابق بر این، دانشجوی رشته‌ی فیزیک …

بیشتر بخوانید

آسیب شناسی عشق

خلاصه  شعر تبیین مناسبات فرد با محیط است که رویدادهای زمان شاعر را کتابت می کند. یکی از این مناسبات عشق بین فرد و دیگری است. عشق رکن اصلی حیات بوده؛ در موجود زنده انواع فراوان- از غرایز نفسانی و دفاع از حریم خصوصی تا پرستش زیبایی و تحسین تزیین- …

بیشتر بخوانید

احمد بیرانوند و پیشنهاد ساختاری نو برای سبک «فتو شعر»

شعرها و عکس‌هایی که همدیگر را گم کرده‌اند تعریف علمی «فوتو شعر» احمد بیرانوند از آغاز طرحی در قالب فوتو شعر با همکاری یک عکاس خبر داد که با انتشار عکس و شعرهایی در مجله رودکی آغاز شده و در نهایت به چاپ یک کتاب پژوهشی می‌رسد. احمد بیرانوند از …

بیشتر بخوانید

انتشارات نگاه چهار مجموعه ‌شعر از نسل امروز ایران منتشر کرد

 شهرگان: انتشارات نگاه در اسفند ماه، چهار مجموعه شعر از شاعران نسل امروز ایران (فریاد شیری، سپیده جدیری، شهین خسروی‌نژاد و رضا حیرانی) منتشر کرد. "چند رضایی" اثر رضا حیرانی، "و تن فروشی نیست" اثر فریاد شیری، "دختر خوبی که شاعر است" اثر سپیده جدیری و "امپرسیون بیرون غار" اثر …

بیشتر بخوانید

دگردیسی بهار در تصاویر شعر فارسی – از آغاز تا امروز

با تو بهار دیوانه‌ای است که از درخت بالا می‌رود دگردیسی بهار در تصاویر شعر فارسی – از آغاز تا امروز   1 جیمز فریزر اصل و اساس تمام ادیان و مراسم اساطیری را آیین‌های باروری و جشن‌های مربوط به بهار و نو شدن طبیعت و زمین می‌داند. مراسمی که …

بیشتر بخوانید

انتشارات «ناکجا» آثار ممنوع‌ سپيده جديری را منتشر کرد

انتشارات «ناکجا» اقدام به انتشار کتاب‌هایی از نویسندگان و شاعران ایرانی مهاجر و تبعیدی کرده است که امکان انتشار بدون سانسور آثارشان در ایران وجود ندارد. به گزارش زمانه، در همین راستا گزیده‌ای از اشعار و داستان‌های کوتاه سپیده جدیری (مشتمل بر تمام اشعاری که در ایران چاپ آن‌ها ممنوع …

بیشتر بخوانید

مضمون بوف کور

به مناسبت بیست و هشتم بهمن ۱۳۹۰، (۱۰۵ سالگی) صادق هدایت بیا بریم تا می‌خوریم شراب ملک ری خوریم حالا نخوریم کی خوریم؟ (۱)   اشاره: ۱- صادق هدایت بوف کور را اولین بار در سال ۱۳۱۵ در بمبئی هندوستان منتشر کرد. با دستخط نویسنده، به صورت پلی‌کپی و در …

بیشتر بخوانید

“جهان خلاصه‌ی نهنگ‌های مادینه است”

تاملی در کتاب "مشق آب‌ها را می‌نویسم" سروده‌ی نسیم جعفری "جهان خلاصه‌ی نهنگ‌های مادینه است" اشاره: مهرنوش قربانعلی شاعر، منتقد و دانش‌آموخته‌ی کارشناسی زبان و ادبیات فارسی است. او سال 1347 در تهران متولد شد و فعالیت حرفه‌ای خود را ازسال 1367 با مجلات تخصصی ادبی ازجمله دنیای سخن، آدینه، …

بیشتر بخوانید